మన దేశంలోని స్టాక్ మార్కెట్లో పెట్టుబడులు పెట్టే వారికి రిలయన్స్, టీసీఎస్, ఇన్ఫోసిస్, ఎస్బీఐ వంటి భారతీయ కంపెనీల పేర్లు బాగా పరిచయం. అయితే ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యాపారం చేస్తున్న యాపిల్, అమెజాన్, మైక్రోసాఫ్ట్, మెటా, నెట్ఫ్లిక్స్ వంటి దిగ్గజ సంస్థల్లోనూ పెట్టుబడి పెట్టాలని చాలామంది కోరుకుంటారు. ఇప్పటివరకు విదేశీ మార్కెట్లలో నేరుగా పెట్టుబడి పెట్టడం కొంత క్లిష్టంగా ఉండేది. విదేశీ బ్రోకరేజ్ ఖాతా, కరెన్సీ మార్పిడి, ఇతర నిబంధనలు వంటి అంశాలు ఉండేవి. అయితే గిఫ్ట్ సిటీలోని NSE International Exchange (NSE IX) ద్వారా అమెరికా స్టాక్స్లో ట్రేడింగ్కు ప్రత్యేక మార్గం అందుబాటులో ఉంది. NSE IX ప్రస్తుతం అమెరికా స్టాక్స్ కోసం 51 కంపెనీల జాబితాను (Foreign Stocks on NSE) చూపిస్తోంది. ఇందులో అమెజాన్, యాపిల్, మైక్రోసాఫ్ట్, మెటా ప్లాట్ఫామ్స్, నెట్ఫ్లిక్స్, వాల్మార్ట్, ఎన్విడియా వంటి ప్రముఖ కంపెనీలు ఉన్నాయి.
అమెరికా స్టాక్స్.. NSE IXలోనే.. US Stocks Through NSE International Exchange
విదేశీ కంపెనీల షేర్లను (Foreign Stocks on NSE)భారతీయ ఇన్వెస్టర్లు అందుబాటులో ఉన్న నియంత్రిత మార్గాల ద్వారా కొనుగోలు చేసే అవకాశం కల్పించడంలో NSE IX కీలక వేదికగా ఉంది. ఇది సాధారణ NSE లేదా BSEలో భారతీయ కంపెనీల షేర్లు ట్రేడయ్యే విధానంతో పూర్తిగా ఒకే విధంగా ఉండదు. NSE IX అనేది గిఫ్ట్ సిటీలోని ఇంటర్నేషనల్ ఫైనాన్షియల్ సర్వీసెస్ సెంటర్ పరిధిలో పనిచేసే NSE అనుబంధ సంస్థ. NSE IXలో ‘Global Stocks’ విభాగంలో అమెరికా కంపెనీలకు సంబంధించిన సాధనాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. అధికారిక మార్కెట్ డేటాలో ప్రస్తుతం 51 US stocks కనిపిస్తున్నాయి. కంపెనీని బట్టి ఒక NSE IFSC రిసిప్ట్ ఎంతటి అమెరికా షేర్లకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుందో ‘Ratio’గా పేర్కొంటారు. ఉదాహరణకు కొన్ని స్టాక్స్కు 25, కొన్ని స్టాక్స్కు 50, మరికొన్నింటికి 10 లేదా 5 వంటి రేషియోలు ఉన్నాయి.
డిపాజిటరీ రిసిప్ట్స్ అంటే ఏమిటి? Understanding Depository Receipts
విదేశీ స్టాక్స్ (Foreign Stocks on NSE)విషయంలో ‘డిపాజిటరీ రిసిప్ట్’ అనే పదం కీలకం. సాధారణంగా ఒక విదేశీ కంపెనీ షేరును నేరుగా కొనుగోలు చేయడానికి బదులుగా, ఆ షేర్లకు ప్రాతినిధ్యం వహించే డిపాజిటరీ రిసిప్ట్ ద్వారా ట్రేడింగ్ జరిగే విధానం ఉంటుంది. NSE IX వివరణ ప్రకారం డిపాజిటరీ రిసిప్ట్ అనేది ఒక విదేశీ కంపెనీ షేర్లను ప్రతినిధ్యం వహించే ట్రేడబుల్ ఫైనాన్షియల్ ఇన్స్ట్రుమెంట్. అంటే ఇన్వెస్టర్ కొనుగోలు చేసే రిసిప్ట్కు వెనుక నిర్దిష్ట సంఖ్యలో అసలు షేర్లు ఉంటాయి. ఈ విధానం వల్ల విదేశీ కంపెనీల షేర్లకు సంబంధించిన ట్రేడింగ్ను అంతర్జాతీయ ఎక్స్ఛేంజీ వేదికపై నిర్వహించే అవకాశం ఉంటుంది. ఇక్కడ ఒక విషయం గమనించాలి. ప్రతి కంపెనీకి రిసిప్ట్ రేషియో ఒకేలా ఉండదు. ఉదాహరణకు NSE IX ప్రస్తుత జాబితాలో నెట్ఫ్లిక్స్, మైక్రోసాఫ్ట్, మెటా వంటి కొన్ని కంపెనీలకు 50:1 రేషియో, యాపిల్, వాల్మార్ట్కు 25:1, అమెజాన్కు 10:1 రేషియో చూపిస్తోంది. అంటే ఒక రిసిప్ట్ వెనుక ఎన్ని అమెరికా షేర్లు ఉన్నాయనే విషయం కంపెనీని బట్టి మారుతుంది.
రూ.2 లక్షలతోనే అమెరికా స్టాక్స్నా? How Much Can You Invest?
ఇక్కడ మరో ముఖ్యమైన అంశం (Foreign Stocks on NSE) పెట్టుబడి పరిమితి. భారతీయ నివాసితులు విదేశాల్లో పెట్టుబడులు పెట్టేటప్పుడు RBIకి చెందిన Liberalised Remittance Scheme (LRS) నిబంధనలు వర్తిస్తాయి. ప్రస్తుత నిబంధనల ప్రకారం ఒక నివాసిత వ్యక్తి ఆర్థిక సంవత్సరంలో మొత్తం USD 2,50,000 వరకు విదేశీ మారకాన్ని వివిధ అనుమతించబడిన లావాదేవీల కోసం పంపించవచ్చు. ఇందులో పెట్టుబడులకు సంబంధించిన లావాదేవీలు కూడా నిబంధనలకు లోబడి ఉంటాయి. అయితే ఈ పరిమితిని కేవలం ‘విదేశీ షేర్లలో పెట్టుబడి పెట్టడానికి ప్రత్యేకంగా ఇచ్చిన పరిమితి’గా చూడకూడదు. ఒక వ్యక్తి LRS కింద చేసే అర్హత కలిగిన అన్ని రకాల రెమిటెన్స్లను కలిపి ఈ పరిమితిని పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. కాబట్టి పెట్టుబడి పెట్టే ముందు బ్యాంకు, బ్రోకర్, పన్ను నిపుణుల నుంచి తాజా నిబంధనలను తెలుసుకోవడం అవసరం.
రూపాయి కాదు.. డాలర్ ప్రభావం కూడా ఉంటుంది.. Currency Risk Matters
విదేశీ స్టాక్స్లో (Foreign Stocks on NSE) పెట్టుబడి పెట్టేటప్పుడు కంపెనీ షేరు ధర మార్పుతో పాటు కరెన్సీ మార్పిడినీ పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. ఉదాహరణకు అమెరికా స్టాక్ ధర పెరిగినా, అదే సమయంలో డాలర్తో పోలిస్తే రూపాయి మారకం విలువలో మార్పు వస్తే భారతీయ ఇన్వెస్టర్కు వచ్చే రూపాయి రాబడిపై ప్రభావం పడొచ్చు. అదే విధంగా అమెరికా స్టాక్ ధర తగ్గితే నష్టం రావచ్చు. దానికి తోడు కరెన్సీ మార్పు కూడా ప్రతికూలంగా ఉంటే మొత్తం ప్రభావం మరింత ఎక్కువగా ఉండొచ్చు. అందువల్ల విదేశీ షేర్లను కేవలం కంపెనీ పనితీరు ఆధారంగానే చూడకుండా, కరెన్సీ రిస్క్ను కూడా అర్థం చేసుకోవాలి.
ట్రేడింగ్ సమయాలు ఎలా ఉంటాయి? US Market Trading Hours
అమెరికా స్టాక్స్ (Foreign Stocks on NSE)భారత కాలమానం ప్రకారం భారతీయ మార్కెట్ సమయాల్లోనే సాధారణంగా ట్రేడ్ కావు. అమెరికా మార్కెట్ సమయాలు, డేలైట్ సేవింగ్ మార్పుల కారణంగా భారత కాలమానంలో ట్రేడింగ్ సమయాల్లో మార్పులు ఉండొచ్చు. NSE IX కూడా US stocksకు సంబంధించిన ట్రేడింగ్ సమయాల్లో డేలైట్ సేవింగ్ కారణంగా మార్పులపై ప్రత్యేక నోటీసులు జారీ చేస్తోంది. అందువల్ల పాత కథనాల్లో ఉన్న ఒకే స్థిరమైన ‘రాత్రి 8 నుంచి ఉదయం 2.30 వరకు’ సమయాన్ని ప్రస్తుత నిబంధనగా పరిగణించడం సరికాదు.
ప్రతి విదేశీ స్టాక్ అందుబాటులో ఉండదు.. Not Every Foreign Stock Is Available
విదేశీ స్టాక్స్లో (Foreign Stocks on NSE)పెట్టుబడి పెట్టాలనుకునే వారికి మరో విషయం స్పష్టంగా ఉండాలి. ప్రపంచంలోని ప్రతి కంపెనీ షేరూ NSE IXలో అందుబాటులో ఉండదు. NSE IX అధికారిక జాబితాలో ఉన్న స్టాక్స్ మాత్రమే అక్కడి సంబంధిత ఉత్పత్తి ద్వారా ట్రేడ్ చేయగలరు. ప్రస్తుతం ఆ జాబితాలో టెక్నాలజీ, రిటైల్, ఫార్మా, ఫైనాన్స్, ఎనర్జీ తదితర రంగాలకు చెందిన అమెరికా కంపెనీలు ఉన్నాయి. అందువల్ల ‘అమెరికా కంపెనీ కాబట్టి NSEలో కొనవచ్చు’ అనుకోవడం కంటే ముందుగా ఆ కంపెనీ NSE IX Global Stocks జాబితాలో ఉందో లేదో పరిశీలించడం అవసరం.
విదేశీ పెట్టుబడుల్లో పన్నులు, ఛార్జీలు కూడా ముఖ్యం.. Taxes and Charges
విదేశీ షేర్లలో పెట్టుబడి (Foreign Stocks on NSE) పెట్టేటప్పుడు బ్రోకరేజ్, ఎక్స్ఛేంజీ ఛార్జీలు, కరెన్సీ మార్పిడి ఖర్చులు, పన్నులు వంటి అంశాలు కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. విదేశీ ఆస్తుల నుంచి వచ్చే లాభాలపై భారతీయ పన్ను నిబంధనలు వర్తించవచ్చు. పెట్టుబడి పరిమాణం, లావాదేవీ స్వభావం, పెట్టుబడిదారుడి పన్ను పరిస్థితి వంటి అంశాలను బట్టి పన్ను ప్రభావం మారవచ్చు. అందువల్ల కేవలం ‘తక్కువ మొత్తంతో యాపిల్, అమెజాన్ వంటి కంపెనీల్లో పెట్టుబడి పెట్టొచ్చు’ అనే కోణంలో మాత్రమే చూడకూడదు. పెట్టుబడి పెట్టే ముందు సంబంధిత పత్రాలు, ఛార్జీలు, పన్ను నిబంధనలు, కరెన్సీ ప్రభావం, రిస్క్ వంటి అంశాలను పరిశీలించడం ముఖ్యం.
ప్రపంచ కంపెనీల్లో పెట్టుబడికి కొత్త మార్గం.. A New Route to Global Investing
ఒకప్పుడు భారతీయ ఇన్వెస్టర్ విదేశీ కంపెనీలో (Foreign Stocks on NSE) పెట్టుబడి పెట్టాలంటే అనేక విషయాలను స్వయంగా చూసుకోవాల్సి వచ్చేది. ఇప్పుడు NSE IX వంటి అంతర్జాతీయ వేదికల ద్వారా ఎంపిక చేసిన అమెరికా స్టాక్స్కు సంబంధించిన ట్రేడింగ్ సాధనాలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. NSE IX అధికారిక సమాచారం ప్రకారం ప్రస్తుతం అమెరికా స్టాక్స్ విభాగంలో 51 కంపెనీల జాబితా ఉంది. అయితే విదేశీ స్టాక్స్లో పెట్టుబడి అంటే కేవలం మరో దేశానికి చెందిన కంపెనీ షేరును కొనడం మాత్రమే కాదు. కంపెనీ పనితీరు, షేరు విలువ, అమెరికా మార్కెట్ పరిస్థితులు, డాలర్-రూపాయి మారకం, పన్నులు, ఛార్జీలు, పెట్టుబడి పరిమితులు వంటి అనేక అంశాలు ఇందులో భాగమే. అందుకే విదేశీ స్టాక్స్ వైపు అడుగులు వేసే ముందు అవి ఎలా పనిచేస్తాయో పూర్తిగా అర్థం చేసుకుని, అధికారిక నిబంధనలను పరిశీలించి నిర్ణయం తీసుకోవడం అవసరం. ప్రపంచ దిగ్గజ కంపెనీల్లో పెట్టుబడికి అవకాశాలు పెరుగుతున్నప్పటికీ.. రిస్క్ కూడా అంతర్జాతీయ స్థాయిలోనే ఉంటుందన్న విషయాన్ని ఇన్వెస్టర్లు గుర్తుంచుకోవాలి.
About the Author
