ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో సెమీకండక్టర్లకు ఉన్న ప్రాధాన్యం రోజురోజుకూ పెరుగుతోంది. స్మార్ట్ఫోన్ల నుంచి కార్లు, కృత్రిమ మేధ (AI), రక్షణ వ్యవస్థలు, వైద్య పరికరాలు, అంతరిక్ష సాంకేతికత వరకు ప్రతీ రంగానికి సెమీకండక్టర్ చిప్లే వెన్నెముకగా (India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) మారాయి. కోవిడ్ తర్వాత ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఏర్పడిన చిప్ కొరత.. సరఫరా గొలుసుల్లో అంతరాయాలు.. భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ దేశాలకు ఒక విషయాన్ని స్పష్టంగా తెలియజేశాయి. సాంకేతిక రంగంలో స్వావలంబన లేకుంటే ఆర్థిక భద్రత కూడా దెబ్బతింటుందని. ఈ నేపథ్యంలో భారత్ను ప్రపంచ సెమీకండక్టర్, మొబైల్ తయారీ కేంద్రంగా తీర్చిదిద్దేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం భారీ అడుగు వేసింది. ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ అధ్యక్షతన జరిగిన కేంద్ర మంత్రి మండలి సమావేశంలో భారత సెమీకండక్టర్ మిషన్ రెండో దశ (సెమీకాన్ 2.0)తో పాటు మొబైల్ ఫోన్ తయారీ ప్రోత్సాహక పథకానికి మొత్తం రూ.1.89 లక్షల కోట్ల కేటాయింపునకు ఆమోదం లభించింది. ఇందులో సెమీకాన్ 2.0కు రూ.1.27 లక్షల కోట్లు, మొబైల్ తయారీ ప్రోత్సాహక పథకానికి రూ.62,500 కోట్లు కేటాయించారు. కేంద్రం తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం దేశీయ తయారీ, పెట్టుబడులు, ఎగుమతులు, ఉపాధి, సాంకేతిక స్వావలంబనకు కీలక మలుపుగా భావిస్తున్నారు.
సెమీకండక్టర్లపై ఎందుకింత దృష్టి? Why Semiconductors Matter?
నేటి ప్రపంచంలో చిప్ లేకుండా ఏ ఆధునిక (India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) ఎలక్ట్రానిక్ పరికరం పనిచేయదు. మొబైల్ ఫోన్, ల్యాప్టాప్, టెలివిజన్, విద్యుత్ వాహనం, డ్రోన్, ఉపగ్రహం, క్షిపణి, వైద్య పరికరం.. ఇలా ప్రతీ సాంకేతిక ఉత్పత్తిలో సెమీకండక్టర్ కీలక భాగం. ప్రపంచ చిప్ మార్కెట్ విలువ లక్షల కోట్ల డాలర్ల స్థాయికి చేరుతోంది. ఇప్పటివరకు అమెరికా, తైవాన్, దక్షిణ కొరియా, జపాన్, చైనా వంటి దేశాల ఆధిపత్యం కొనసాగుతున్న ఈ రంగంలో భారత్ కూడా తన స్థానాన్ని బలోపేతం చేసుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. కేవలం చిప్లను దిగుమతి చేసుకునే దేశంగా కాకుండా.. వాటిని రూపకల్పన చేసి, తయారు చేసి, ప్రపంచానికి ఎగుమతి చేసే దేశంగా ఎదగాలన్నదే కేంద్ర ప్రభుత్వ దీర్ఘకాలిక వ్యూహం.
సెమీకాన్ 2.0తో కొత్త అధ్యాయం.. Semicon 2.0: The Next Leap
సెమీకండక్టర్ రంగాన్ని మరింత (India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) బలోపేతం చేసేందుకు ప్రభుత్వం సెమీకాన్ 2.0 కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభిస్తోంది. ఈ పథకం కోసం రూ.1.27 లక్షల కోట్ల భారీ నిధులను కేటాయించింది. దీని ద్వారా సుమారు రూ.4 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడులు ఆకర్షించవచ్చని ప్రభుత్వం అంచనా వేస్తోంది. అలాగే రూ.2 లక్షల కోట్ల విలువైన సెమీకండక్టర్ చిప్ల ఉత్పత్తి సాధ్యమవుతుందని భావిస్తోంది. ఈ పథకానికి సంబంధించిన పూర్తి మార్గదర్శకాలను త్వరలో విడుదల చేయనున్నారు. పెట్టుబడిదారులకు పారదర్శక విధానాలు, వేగవంతమైన అనుమతులు, దీర్ఘకాలిక ప్రోత్సాహకాలు కల్పించడం ద్వారా ప్రపంచ దిగ్గజ సంస్థలను భారత్కు ఆకర్షించాలన్నది కేంద్రం లక్ష్యం.
ఆరు కీలక రంగాలపై దృష్టి.. Focus on Six Strategic Areas
సెమీకాన్ 2.0 కేవలం చిప్ (India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) తయారీకి మాత్రమే పరిమితం కాదు. మొత్తం సెమీకండక్టర్ వ్యవస్థను బలోపేతం చేసేలా రూపొందించారు. చిప్ డిజైన్, సెమీకండక్టర్ మెటీరియల్స్, ఫ్యాబ్రికేషన్ ప్లాంట్లు, అడ్వాన్స్డ్ ప్యాకేజింగ్, టెస్టింగ్, పరిశోధన-అభివృద్ధి, నైపుణ్యాభివృద్ధి వంటి అన్ని కీలక రంగాలకు ప్రోత్సాహం ఇవ్వనున్నారు. చిప్ పరిశ్రమకు అవసరమైన ముడి పదార్థాలు, ప్రత్యేక రసాయనాలు, యంత్రాలు, విడిభాగాలు సరఫరా చేసే సంస్థలకు కూడా మద్దతు అందించనున్నారు. దీంతో దేశంలో పూర్తి సెమీకండక్టర్ ఎకోసిస్టమ్ ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.
సెమీకాన్ 1.0 నుంచి వచ్చిన అనుభవం.. Lessons from Semicon 1.0
ఇప్పటికే అమలులో ఉన్న సెమీకాన్ 1.0 పథకం కింద(India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) కేంద్రం రూ.76 వేల కోట్లు కేటాయించింది. ఈ పథకం ద్వారా రూ.1.64 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడులను ఆకర్షించే 12 ప్రధాన ప్రాజెక్టులకు ఆమోదం లభించింది. టాటా ఎలక్ట్రానిక్స్ సహా పలు ప్రముఖ సంస్థలు సెమీకండక్టర్ తయారీ రంగంలో పెట్టుబడులు ప్రకటించాయి. మొదటి దశలో వచ్చిన అనుభవాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని రెండో దశలో మరింత విస్తృతమైన ప్రోత్సాహకాలు అందించేందుకు ప్రభుత్వం సిద్ధమైంది. కొన్ని విభాగాల్లో ప్రోత్సాహకాల నిర్మాణంలో మార్పులు చేసినప్పటికీ, మొత్తం రంగాన్ని దీర్ఘకాలికంగా బలోపేతం చేయడమే లక్ష్యంగా నిర్ణయాలు తీసుకుంది.
మొబైల్ తయారీలో మరో పెద్ద అడుగు.. Big Push for Mobile Manufacturing
భారత్ ఇప్పటికే ప్రపంచంలో రెండో అతిపెద్ద మొబైల్ ఫోన్ తయారీ(India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) దేశంగా ఎదిగింది. ఇప్పుడు ఈ రంగంలో మరింత విలువ ఆధారిత తయారీకి ప్రభుత్వం ప్రాధాన్యం ఇస్తోంది. అందుకే మొబైల్ ఫోన్ తయారీ ప్రోత్సాహక పథకానికి రూ.62,500 కోట్లను కేటాయించింది. ఈ పథకం ద్వారా దేశీయ కంపెనీలు కొత్త సాంకేతికతను అభివృద్ధి చేయడమే కాకుండా, కీలక విడిభాగాల తయారీలో కూడా ముందుకు రావాలని కేంద్రం భావిస్తోంది. పరిశోధన, డిజైన్, దేశీయ భాగాల వినియోగం పెంచే సంస్థలకు అదనపు ప్రోత్సాహకాలు అందించనున్నారు.
ఎగుమతుల్లో కొత్త రికార్డుల లక్ష్యం.. Targeting Export Growth
మొబైల్ తయారీ ప్రోత్సాహక పథకం(India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) అమలుతో దేశంలో రూ.39 లక్షల కోట్ల విలువైన మొబైల్ ఉత్పత్తి జరిగే అవకాశముందని ప్రభుత్వం అంచనా వేస్తోంది. ఇందులో రూ.15 లక్షల కోట్ల విలువైన మొబైల్ ఫోన్లు విదేశాలకు ఎగుమతి కావచ్చని భావిస్తోంది. భారత్ను కేవలం అసెంబ్లీ కేంద్రంగా కాకుండా ప్రపంచ స్థాయి ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీ హబ్గా మార్చడమే ఈ పథకం ప్రధాన ఉద్దేశం. ఉత్పత్తి ఆధారిత ప్రోత్సాహకాల (PLI) ద్వారా విదేశీ కంపెనీలతో పాటు దేశీయ బ్రాండ్లకూ సమాన అవకాశాలు లభించనున్నాయి.
ఉపాధికి భారీ ఊతం.. Creating New Employment
సెమీకండక్టర్, మొబైల్ తయారీ రంగాలు(India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) అత్యంత ఉపాధి కల్పించే పరిశ్రమలుగా గుర్తింపు పొందాయి. ఈ రెండు పథకాల ద్వారా వేలాది ప్రత్యక్ష ఉద్యోగాలు, లక్షలాది పరోక్ష ఉపాధి అవకాశాలు ఏర్పడే అవకాశం ఉంది. చిప్ డిజైన్, తయారీ, పరీక్షలు, పరిశోధన, నిర్వహణ, లాజిస్టిక్స్, సేవల రంగాల్లో నైపుణ్యం కలిగిన మానవ వనరులకు డిమాండ్ పెరుగుతుంది. దీనితో ఇంజినీరింగ్, ఎలక్ట్రానిక్స్, కంప్యూటర్ సైన్స్ చదివిన యువతకు దేశంలోనే కొత్త అవకాశాలు లభించే పరిస్థితి ఏర్పడుతుంది.
యూరియాలోనూ స్వావలంబన లక్ష్యం..Self-Reliance in Fertiliser Production
సెమీకండక్టర్, మొబైల్ రంగాలతో పాటు యూరియా ఉత్పత్తి (India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) విషయంలోనూ కేంద్రం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. గ్యాస్ ఆధారిత 8 నుంచి 9 కొత్త యూరియా ప్లాంట్లను ఏర్పాటు చేయడానికి ‘నేషనల్ ఇన్వెస్ట్మెంట్ పాలసీ ఫర్ యూరియా-2026’ను ప్రకటించింది. ప్రస్తుతం దేశంలో ఏటా సుమారు 40 మిలియన్ టన్నుల యూరియా అవసరం ఉండగా, దేశీయ ఉత్పత్తి 30 మిలియన్ టన్నుల వరకే ఉంది. మిగిలిన అవసరాన్ని దిగుమతుల ద్వారా తీర్చుకోవాల్సి వస్తోంది. కొత్త ప్లాంట్లు అందుబాటులోకి వస్తే దిగుమతులపై ఆధారపడటం తగ్గే అవకాశం ఉంది.
బ్యాటరీ తయారీలోనూ ముందడుగు.. Boost for Advanced Battery Manufacturing
భవిష్యత్తు విద్యుత్ వాహనాల పరిశ్రమకు అవసరమైన అడ్వాన్స్డ్ కెమిస్ట్రీ సెల్ (ACC) బ్యాటరీ (India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) తయారీని కూడా కేంద్రం ప్రోత్సహిస్తోంది. 10 గిగావాట్ అవర్ సామర్థ్యంతో కొత్త బ్యాటరీ తయారీ ప్లాంట్ల కోసం అంతర్జాతీయ బిడ్లను ఆహ్వానించింది. ఎలక్ట్రిక్ వాహనాలు, పునరుత్పాదక ఇంధన నిల్వ వ్యవస్థలకు ఈ రంగం కీలకంగా మారనుంది.
భారత్కు గ్లోబల్ అవకాశం.. India’s Global Opportunity
అమెరికా-చైనా వాణిజ్య ఉద్రిక్తతలు, ప్రపంచ సరఫరా గొలుసుల్లో మార్పులు, ‘చైనా ప్లస్ వన్’ వ్యూహం వంటి పరిణామాలు భారత్కు కొత్త అవకాశాలను(India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) తెరుస్తున్నాయి. ప్రపంచ దిగ్గజ కంపెనీలు తమ తయారీ కేంద్రాలను విస్తరించేందుకు కొత్త దేశాలను వెతుకుతున్నాయి. ఈ పరిస్థితుల్లో బలమైన విధానాలు, ప్రోత్సాహకాలు, నైపుణ్యం కలిగిన మానవ వనరులు, పెద్ద దేశీయ మార్కెట్ భారత్కు ప్రధాన బలాలుగా మారుతున్నాయి.
సమగ్రంగా… The Road Ahead
సెమీకండక్టర్, మొబైల్ తయారీ రంగాల్లో రూ.1.89 లక్షల కోట్ల పెట్టుబడి(India’s Big Push for Chip Self-Reliance ) ప్రోత్సాహక పథకాలు భారత పారిశ్రామిక రంగానికి కొత్త దిశను చూపిస్తున్నాయి. చిప్ల నుంచి స్మార్ట్ఫోన్ల వరకు మొత్తం విలువ గొలుసును దేశంలోనే అభివృద్ధి చేయాలన్న కేంద్ర ప్రభుత్వ లక్ష్యానికి ఇవి కీలక బలంగా నిలవనున్నాయి. ఈ పథకాల ద్వారా విదేశీ పెట్టుబడులు పెరగడం, దేశీయ పరిశ్రమలు బలోపేతం కావడం, ఎగుమతులు విస్తరించడం, లక్షలాది ఉద్యోగాలు సృష్టించబడటం మాత్రమే కాకుండా.. సాంకేతిక రంగంలో భారత్ను స్వావలంబన దిశగా మరింత వేగంగా తీసుకెళ్లే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. ప్రపంచ ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీ పటంలో భారత్ తన స్థానాన్ని మరింత బలపరుచుకునే దిశగా ఈ నిర్ణయాలు కీలక మైలురాయిగా నిలవనున్నాయని పరిశ్రమ వర్గాలు విశ్లేషిస్తున్నాయి.
About the Author
