స్మార్ట్ఫోన్ కొనాలన్నా, కొత్త టీవీ తీసుకోవాలన్నా, ల్యాప్టాప్ లేదా ఫ్రిజ్ వంటి ఖరీదైన వస్తువులు కొనుగోలు చేయాలన్నా నేటి వినియోగదారుల ముందున్న అత్యంత ఆకర్షణీయమైన ఆఫర్ ‘నో-కాస్ట్ EMI’ (No-Cost EMI ). ఒకేసారి వేలాది రూపాయలు చెల్లించాల్సిన అవసరం లేకుండా, చిన్న చిన్న నెలవారీ వాయిదాల రూపంలో చెల్లించే అవకాశం ఉండటంతో ఈ పద్ధతి విపరీతమైన ఆదరణ పొందుతోంది. ముఖ్యంగా ఈ-కామర్స్ సంస్థలు, బ్యాంకులు, క్రెడిట్ కార్డ్ కంపెనీలు కలిసి అందిస్తున్న నో-కాస్ట్ EMI ఆఫర్లు కొనుగోలుదారులను వెంటనే ఆకర్షిస్తున్నాయి. ‘వడ్డీ లేకుండా ఈఎంఐ’ అనే మాట వినగానే చాలామంది ఇది పూర్తిగా ఉచిత సదుపాయం అని భావిస్తారు. కానీ వాస్తవ పరిస్థితి అంత సులభంగా ఉండదు. పైకి చూస్తే వడ్డీ లేనట్టే కనిపించినా, తెరవెనుక కొన్ని అదనపు ఖర్చులు, దాగి ఉన్న ఛార్జీలు, పరోక్ష వ్యయాలు ఉంటాయి. వీటిని అర్థం చేసుకోకుండా ఈఎంఐని ఎంచుకుంటే చివరికి ఉత్పత్తి అసలు ధర కంటే ఎక్కువే చెల్లించే పరిస్థితి రావచ్చు.
ఈఎంఐ సంస్కృతి వేగంగా విస్తరిస్తోంది.. EMI Culture Growing Fast..
డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థ విస్తరణతో దేశంలో క్రెడిట్ కార్డ్ వినియోగం గత కొన్నేళ్లుగా భారీగా పెరుగుతోంది. ఆన్లైన్ షాపింగ్, తక్షణ కొనుగోలు సౌకర్యాలు, క్యాష్బ్యాక్ ఆఫర్లు, ఈఎంఐ సదుపాయాలు ప్రజలను క్రెడిట్ కార్డుల వైపు మరింతగా ఆకర్షిస్తున్నాయి. గత కొన్నేళ్లలో నెలవారీ క్రెడిట్ కార్డ్ ఖర్చులు లక్షల కోట్ల రూపాయల స్థాయికి చేరుకున్నాయి. ముఖ్యంగా యువత, మధ్యతరగతి కుటుంబాలు ఖరీదైన వస్తువులను కొనుగోలు చేయడానికి నో-కాస్ట్ EMI(No-Cost EMI )లను ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తున్నాయి. అయితే సులభంగా అందుబాటులో ఉన్న ఈ సౌకర్యం కారణంగా కొందరు తమ ఆదాయానికి మించి ఖర్చు చేసే ప్రమాదం కూడా పెరుగుతోందని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
నో-కాస్ట్ EMI అంటే అసలు ఏమిటి? What Exactly Is No-Cost EMI?
సాధారణ EMIలో వస్తువు ధరపై బ్యాంకు లేదా ఆర్థిక సంస్థ వడ్డీని జోడిస్తుంది. ఫలితంగా వినియోగదారు అసలు ధర కంటే ఎక్కువ మొత్తం చెల్లించాల్సి వస్తుంది. కానీ నో-కాస్ట్ EMIలో (No-Cost EMI )వడ్డీ ఉండదని ప్రచారం చేస్తారు. ఉదాహరణకు రూ.60,000 విలువైన ఫోన్ను ఆరు నెలల EMIలో కొనుగోలు చేస్తే నెలకు రూ.10,000 చొప్పున చెల్లిస్తే సరిపోతుందని చెబుతారు. ఇక్కడ వినియోగదారుడికి వడ్డీ కనిపించదు. అందుకే చాలామంది ఇది పూర్తిగా ఉచిత ఆర్థిక సదుపాయం అని భావిస్తారు. కానీ అసలు కథ ఇక్కడే మొదలవుతుంది.
వెనుక ఉన్న వ్యాపార వ్యూహం.. The Hidden Business Model
నో-కాస్ట్ EMI (No-Cost EMI )అనేది పూర్తిగా ఉచిత పథకం కాదు. ఇది ఒక మార్కెటింగ్ వ్యూహం. వాస్తవానికి బ్యాంకు వడ్డీని ఎవరైనా ఒకరు చెల్లించాల్సిందే. ఆ మొత్తాన్ని వినియోగదారుడి నుంచి పరోక్షంగా వసూలు చేసే విధానమే ఇందులో అమలవుతుంది. కొన్ని సందర్భాల్లో విక్రేత ఇవ్వాల్సిన డిస్కౌంట్ను తగ్గించి, ఆ మొత్తాన్ని బ్యాంకుకు చెల్లిస్తారు. వినియోగదారుడికి డిస్కౌంట్ తక్కువగా వస్తుంది కానీ EMIపై వడ్డీ లేదని చూపిస్తారు. మరికొన్ని సందర్భాల్లో వస్తువు ధరలోనే వడ్డీ ఖర్చును ముందుగానే కలిపేస్తారు. ఆ తర్వాత దానిని నో-కాస్ట్ EMIగా ప్రచారం చేస్తారు. పైకి చూస్తే వినియోగదారుడు అదనంగా ఏమీ చెల్లించనట్టే కనిపించినా, వాస్తవానికి ఆ ఖర్చు ఇప్పటికే ధరలో కలిసిపోయి ఉంటుంది.
ప్రాసెసింగ్ ఫీజు షాక్.. Processing Fee Surprise..
నో-కాస్ట్ EMIలో (No-Cost EMI )ఎక్కువ మంది పట్టించుకోని అంశం ప్రాసెసింగ్ ఫీజు. EMIను యాక్టివేట్ చేయడానికి అనేక బ్యాంకులు ఒకసారి మాత్రమే వసూలు చేసే ఛార్జీని విధిస్తాయి. ఈ మొత్తం కొన్ని వందల రూపాయల నుంచి వెయ్యి రూపాయలకు పైగా కూడా ఉండవచ్చు. కొనుగోలు సమయంలో ఇది చిన్న మొత్తంగా అనిపించినా, వాస్తవానికి మీ కొనుగోలు వ్యయాన్ని పెంచుతుంది. చాలా సందర్భాల్లో వినియోగదారులు EMI అంగీకరించే సమయంలో ఈ ఛార్జీలను పూర్తిగా చదవరు. ఫలితంగా తరువాత బిల్లులో అదనపు మొత్తం కనిపించి ఆశ్చర్యపోతారు.
జీఎస్టీ కూడా అదనమే.. GST Adds More Burden..
ప్రాసెసింగ్ ఫీజు మాత్రమే కాదు. దానిపై ప్రభుత్వం విధించే జీఎస్టీ కూడా వినియోగదారుడే చెల్లించాలి. ప్రస్తుతం బ్యాంకులు వసూలు చేసే ప్రాసెసింగ్ ఫీజులు, ఫోర్క్లోజర్ ఛార్జీలు వంటి సేవలపై 18 శాతం జీఎస్టీ వర్తిస్తుంది. అంటే రూ.1,000 ప్రాసెసింగ్ ఫీజు ఉంటే అదనంగా రూ.180 జీఎస్టీ చెల్లించాల్సి రావచ్చు. చిన్న చిన్న ఛార్జీలుగా కనిపించినా, మొత్తం ఖర్చు లెక్కిస్తే ఇవి గణనీయమైన మొత్తంగా మారతాయి.
ముందుగానే కట్టేస్తే కూడా ఛార్జీలే.. Foreclosure Charges Matter..
కొంతమంది EMI (No-Cost EMI )కొనసాగుతున్న సమయంలోనే తమ వద్ద డబ్బు అందుబాటులోకి రావడంతో మిగిలిన బకాయిని ఒకేసారి చెల్లించాలని అనుకుంటారు. దీనిని ప్రీ-క్లోజర్ లేదా ఫోర్క్లోజర్ అంటారు. సాధారణంగా అప్పును ముందుగానే తీర్చేయడం మంచిదే. కానీ చాలా బ్యాంకులు దీనిపై ప్రత్యేక ఛార్జీలు విధిస్తాయి. కొన్నిసార్లు మిగిలిన మొత్తంలో ఒక నిర్దిష్ట శాతం పెనాల్టీ రూపంలో వసూలు చేస్తాయి. అంటే అప్పు త్వరగా తీర్చినా అదనపు ఖర్చు తప్పకపోవచ్చు. అందుకే EMI తీసుకునే ముందు ఫోర్క్లోజర్ నిబంధనలను తప్పనిసరిగా పరిశీలించాలి.
డిస్కౌంట్ మిస్ అవుతున్నారా? The Discount Trap
నో-కాస్ట్ EMIలో(No-Cost EMI ) చాలా మందికి తెలియని మరో అంశం డిస్కౌంట్ నష్టం. కొన్నిసార్లు ఒకే వస్తువుపై ‘ఫుల్ పేమెంట్’ చేస్తే ఎక్కువ డిస్కౌంట్ లభిస్తుంది. కానీ నో-కాస్ట్ EMI ఎంచుకుంటే ఆ డిస్కౌంట్ అందదు. ఉదాహరణకు రూ.50,000 విలువైన వస్తువుపై రూ.4,000 క్యాష్ డిస్కౌంట్ ఉండవచ్చు. కానీ EMI ఎంచుకుంటే ఆ డిస్కౌంట్ తగ్గిపోవచ్చు లేదా పూర్తిగా రద్దవవచ్చు. ఇలాంటి సందర్భాల్లో వినియోగదారుడు వడ్డీ చెల్లించకపోయినా, కోల్పోయిన డిస్కౌంట్ రూపంలో అదే మొత్తాన్ని చెల్లిస్తున్నట్టే అవుతుంది.
బడ్జెట్ను మించే ఖర్చులు.. Spending Beyond Budget..
EMIల(No-Cost EMI ) ప్రధాన ప్రమాదం మానసికంగా కలిగే భ్రమ. నెలకు కేవలం రూ.2,000 లేదా రూ.3,000 మాత్రమే చెల్లించాల్సి వస్తోందని భావించి చాలామంది అవసరం లేని వస్తువులు కూడా కొనుగోలు చేస్తుంటారు. దీంతో ఒకేసారి అనేక EMIలు మొదలవుతాయి. ఫోన్ EMI, టీవీ EMI, ల్యాప్టాప్ EMI, ఫర్నిచర్ EMI ఇలా నెలవారీ బాధ్యతలు పెరుగుతాయి. చివరికి జీతంలో గణనీయమైన భాగం EMIలకే వెళ్లిపోతుంది. ఇదే కారణంగా ఆర్థిక నిపుణులు EMIలను సౌకర్యంగా చూడాలని, ఆదాయానికి మించిన కొనుగోళ్ల కోసం వాడకూడదని సూచిస్తున్నారు.
అంగీకరించే ముందు తప్పనిసరిగా చదవండి.. Read Before You Agree..
చాలామంది కొనుగోలు సమయంలో ‘Accept Terms & Conditions’ బటన్పై క్లిక్ చేస్తారు కానీ అందులో ఉన్న నిబంధనలను చదవరు. ఇదే పెద్ద పొరపాటు. EMI(No-Cost EMI ) కాలవ్యవధి, ప్రాసెసింగ్ ఫీజు, జీఎస్టీ, ఫోర్క్లోజర్ ఛార్జీలు, ఆలస్య చెల్లింపులపై పెనాల్టీలు వంటి అంశాలను ముందుగానే తెలుసుకోవాలి. లేదంటే తర్వాత అనవసర ఖర్చులు ఎదురవుతాయి.
అసలు ఖర్చు ఎంతవుతుందో లెక్కించండి.. Calculate The Real Cost
ఒక వస్తువు EMIలో (No-Cost EMI )కొనుగోలు చేసే ముందు దాని మొత్తం ఖర్చును లెక్కించడం అత్యంత అవసరం. ప్రాసెసింగ్ ఫీజు, జీఎస్టీ, ఇతర ఛార్జీలను కలిపి చివరికి ఎంత చెల్లించాల్సి వస్తుందో పరిశీలించాలి. కొన్నిసార్లు EMIలో కొనడం కంటే కొంతకాలం పొదుపు చేసి ఒకేసారి కొనుగోలు చేయడం ఆర్థికంగా లాభదాయకంగా ఉండవచ్చు. ముఖ్యంగా డిస్కౌంట్ ఎక్కువగా ఉన్న సందర్భాల్లో క్యాష్ పేమెంట్ ఉత్తమ ఎంపికగా మారుతుంది.
సౌకర్యం ఉంది.. కానీ ఖర్చు కూడా ఉంటుంది.. Convenience Comes At A Cost
నో-కాస్ట్ EMI (No-Cost EMI ) పూర్తిగా చెడు ఎంపిక కాదు. సరైన అవసరాలకు, సరైన అవగాహనతో ఉపయోగిస్తే ఇది వినియోగదారులకు మంచి సౌకర్యాన్ని అందిస్తుంది. అయితే ‘వడ్డీ లేదు’ అనే ప్రకటన చూసి వెంటనే నిర్ణయం తీసుకోవడం మాత్రం మంచిది కాదు. ప్రాసెసింగ్ ఫీజులు, జీఎస్టీ, డిస్కౌంట్ నష్టం, ఫోర్క్లోజర్ ఛార్జీలు వంటి అంశాలను పరిశీలించిన తర్వాతే EMI ఎంచుకోవాలి. ఎందుకంటే నో-కాస్ట్ EMI అనేది చాలాసార్లు ‘నో కాస్ట్’ కంటే ‘హిడెన్ కాస్ట్ EMI’గా మారే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే ప్రతి కొనుగోలుకు ముందు ఒక ప్రశ్న వేసుకోవాలి.. “నాకు ఈ వస్తువు నిజంగా అవసరమా? లేక EMI సౌకర్యం చూసి కొనుగోలు చేస్తున్నానా?” ఈ ప్రశ్నకు సరైన సమాధానం దొరికితేనే ఆర్థికంగా సరైన నిర్ణయం తీసుకున్నట్టవుతుంది.
About the Author
