భారతీయ కుటుంబాల్లో బంగారం అంటే కేవలం ఆభరణం మాత్రమే కాదు.. అది భద్రత, సంపద, భావోద్వేగం, తరతరాల వారసత్వానికి ప్రతీక. ఇంట్లోని బీరువాల్లో, బ్యాంకు లాకర్లలో ఏళ్ల తరబడి ఉపయోగం లేకుండా ఉన్న బంగారం విలువ లక్షల కోట్ల రూపాయలు. ఈ నిరుపయోగంగా ఉన్న సంపదను దేశ ఆర్థికాభివృద్ధికి వినియోగించాలని కేంద్ర ప్రభుత్వం మరోసారి కసరత్తు ప్రారంభించింది. దాదాపు పదేళ్ల క్రితం ప్రవేశపెట్టిన గోల్డ్ మోనిటైజేషన్ స్కీమ్ (జీఎంఎస్) ఆశించిన ఫలితాలు ఇవ్వకపోయినా.. ఇప్పుడు అదే పథకాన్ని (Gold Monetisation Scheme)మరింత ఆకర్షణీయంగా, ప్రజలకు అనుకూలంగా మార్చి మళ్లీ తీసుకురావాలని ప్రభుత్వం సిద్ధమవుతోంది. ఈసారి బంగారం సేకరణలో ఆభరణాల విక్రేతలను కూడా భాగస్వాములుగా చేర్చే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. దేశంలో ప్రజల వద్ద ఉన్న సుమారు 25 వేల టన్నుల బంగారంలో కనీసం 5 శాతం అంటే 1,250 టన్నులను ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి తీసుకురావడమే ఈ కొత్త పథకం ప్రధాన లక్ష్యంగా భావిస్తున్నారు.
వాడని బంగారానికి కొత్త విలువ.. A New Purpose for Idle Gold
భారతదేశంలో బంగారం కొనుగోలు(Gold Monetisation Scheme) ఒక సంప్రదాయం. పెళ్లిళ్లు, శుభకార్యాలు, పండుగలు, పిల్లల భవిష్యత్తు కోసం ప్రతి కుటుంబం తమ ఆదాయంలో కొంత భాగాన్ని బంగారంగా మార్చుకుంటుంది. అందుకే ప్రపంచంలో అత్యధికంగా బంగారం దిగుమతి చేసుకునే దేశాల్లో భారత్ ఒకటి. అయితే కొనుగోలు చేసిన బంగారంలో గణనీయమైన భాగం వినియోగంలోకి రాకుండా ఇళ్లలోనే నిల్వ ఉంటుంది. అధికారిక అంచనాల ప్రకారం దేశ ప్రజల వద్ద సుమారు 25 వేల టన్నుల బంగారం ఉంది. ప్రస్తుత మార్కెట్ ధరల ప్రకారం దీని విలువ వందల లక్షల కోట్ల రూపాయలు. ఇందులో కేవలం 5 శాతం బంగారం మాత్రమే మార్కెట్లోకి వచ్చినా దాని విలువ సుమారు రూ.8.55 లక్షల కోట్లకు చేరుతుంది. ఈ భారీ సంపద ఆర్థిక కార్యకలాపాల్లోకి వస్తే దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కొత్త ఊపిరి లభిస్తుందని కేంద్ర ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
దిగుమతుల భారం తగ్గించడమే ప్రధాన లక్ష్యం.. Reducing Gold Imports, Strengthening the Economy
భారత్ ప్రతి ఏడాది భారీ మొత్తంలో బంగారాన్ని(Gold Monetisation Scheme) విదేశాల నుంచి దిగుమతి చేసుకుంటోంది. గత ఆర్థిక సంవత్సరంలోనే సుమారు 72 బిలియన్ డాలర్ల విలువైన బంగారం దేశంలోకి దిగుమతి అయింది. దీనికోసం విదేశీ మారక ద్రవ్యం భారీగా వెచ్చించాల్సి వస్తోంది. బంగారం దిగుమతుల వల్ల విదేశీ మారక నిల్వలపై ఒత్తిడి పెరగడమే కాకుండా, డాలర్లకు డిమాండ్ కూడా అధికమవుతుంది. ఫలితంగా రూపాయి విలువపై ప్రతికూల ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. ఇదే సమయంలో దేశీయంగా ఇప్పటికే కోట్లాది కుటుంబాల వద్ద భారీగా బంగారం నిల్వ ఉండటం ప్రభుత్వాన్ని ఆలోచింపజేస్తోంది. ఇళ్లలో ఉపయోగం లేకుండా ఉన్న బంగారాన్ని మార్కెట్లోకి తీసుకురాగలిగితే, కొత్తగా విదేశాల నుంచి బంగారం దిగుమతి చేసుకోవాల్సిన అవసరం గణనీయంగా తగ్గుతుంది. విదేశీ మారక ద్రవ్యాన్ని ఇంధనం, రక్షణ, సాంకేతిక పరికరాలు వంటి అత్యవసర అవసరాలకు వినియోగించే అవకాశం ఏర్పడుతుంది.
2015లో ప్రారంభమైన పథకం ఎందుకు విఫలమైంది? Why the Earlier Scheme Failed?
2015లో కేంద్ర ప్రభుత్వం మొదటిసారిగా గోల్డ్ మోనిటైజేషన్ స్కీమ్ను (Gold Monetisation Scheme)ప్రవేశపెట్టింది. ప్రజలు తమ వద్ద ఉన్న బంగారాన్ని బ్యాంకులకు అప్పగిస్తే, దానిని కరిగించి స్వచ్ఛత పరీక్ష నిర్వహించి బరువు ఆధారంగా విలువ నిర్ణయించేవారు. ఆ విలువపై 2.25 నుంచి 2.50 శాతం వరకు వడ్డీ చెల్లించేవారు. గడువు ముగిసిన తర్వాత బంగారం రూపంలో లేదా నగదు రూపంలో తిరిగి పొందే అవకాశం కల్పించారు. అయితే ఈ పథకం ఆశించిన స్థాయిలో విజయవంతం కాలేదు. పదేళ్ల కాలంలో బ్యాంకులకు చేరిన బంగారం కేవలం 38 టన్నులు మాత్రమే. దేశ ప్రజల వద్ద ఉన్న 25 వేల టన్నుల బంగారంతో పోలిస్తే ఇది అత్యంత స్వల్పం. ప్రభుత్వ అంచనాలు ఒకవైపు ఉంటే, ప్రజల ఆలోచనా విధానం మరోవైపు ఉండటమే ఈ పథకం విఫలానికి ప్రధాన కారణమైంది.
భావోద్వేగాల ముందు వడ్డీ నిలవలేదు.. Sentiment Outweighed Financial Returns
భారతీయ కుటుంబాల్లో బంగారం కేవలం (Gold Monetisation Scheme)లోహం కాదు. తల్లిదండ్రుల నుంచి వచ్చిన నగలు, పెళ్లి కానుకలు, వారసత్వ ఆభరణాలు కుటుంబ సభ్యులకు భావోద్వేగాలకు ప్రతీకగా ఉంటాయి. బ్యాంకులో జమ చేయాలంటే వాటిని కరిగించాల్సి రావడం చాలామందికి ఇష్టం లేకపోయింది. ఒకసారి కరిగిస్తే పాత డిజైన్, వారసత్వ విలువ పూర్తిగా పోతుందనే భావన ప్రజల్లో బలంగా ఉండేది. కేవలం రెండున్నర శాతం వడ్డీ కోసం ఆభరణాలను శాశ్వతంగా మార్చుకోవడానికి చాలామంది సిద్ధపడలేదు.
పన్నుల భయం కూడా అడ్డంకిగానే మారింది.. Tax Concerns Discouraged Participation
పాతకాలంలో కొనుగోలు చేసిన బంగారానికి బిల్లులు(Gold Monetisation Scheme) లేకపోవడం అనేక కుటుంబాల్లో సాధారణ విషయం. అలాంటి బంగారాన్ని బ్యాంకులకు తీసుకెళితే ఆదాయపు పన్ను శాఖ ప్రశ్నిస్తుందేమో, ఆస్తి వివరాలు అడుగుతారేమో, వివరణ ఇవ్వాల్సి వస్తుందేమో అనే భయం చాలామందిలో కనిపించింది. ఈ అనుమానాల కారణంగా కూడా ప్రజలు ప్రభుత్వ పథకానికి దూరంగా ఉన్నారు. సరైన అవగాహన లేకపోవడం కూడా దీనికి తోడైంది.
బ్యాంకుల ఆసక్తి కూడా అంతంత మాత్రమే.. Limited Interest from Banks
ఈ పథకం(Gold Monetisation Scheme) అమలులో బ్యాంకులు కూడా పెద్దగా చురుకుదనం చూపలేదు. బంగారం స్వీకరించడం, పరీక్షించడం, నిల్వ చేయడం, లెక్కలు నిర్వహించడం వంటి ప్రక్రియలు క్లిష్టంగా ఉండటంతో పాటు వాటి ద్వారా బ్యాంకులకు పెద్దగా లాభం లేకపోవడం ప్రధాన కారణంగా చెప్పవచ్చు. ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించే ప్రచారం కూడా పెద్దగా జరగలేదు. దీంతో పథకం ప్రారంభమైన కొద్ది కాలానికే మందగించింది.
ఇప్పుడు వస్తున్న మార్పులే కీలకం.. What Will Change in the New Scheme?
ఈసారి గత తప్పిదాలను (Gold Monetisation Scheme)దృష్టిలో పెట్టుకుని ప్రభుత్వం కొత్త విధానాన్ని రూపొందిస్తున్నట్లు సమాచారం. అత్యంత ముఖ్యమైన మార్పు ఆభరణాల వ్యాపారులను కూడా బంగారం సేకరణ భాగస్వాములుగా చేర్చడం. ప్రజలు బ్యాంకులకు వెళ్లకుండా తమకు పరిచయం ఉన్న నగల దుకాణాల ద్వారానే బంగారాన్ని నగదీకరణ పథకంలో జమ చేసే అవకాశం కల్పించే దిశగా ప్రభుత్వం ఆలోచిస్తోంది. అలాగే అవసరం లేకపోతే ఆభరణాలను కరిగించకుండా స్వచ్ఛతను నిర్ధారించే విధానాలను కూడా పరిశీలిస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది. తప్పనిసరిగా కరిగించాల్సి వచ్చినా, అందుకు అదనపు వడ్డీ లేదా ప్రత్యేక ప్రోత్సాహకాలు ఇవ్వాలని కూడా పరిశీలిస్తున్నారు.
రూ.8.55 లక్షల కోట్ల సంపద ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి? ₹8.55 Lakh Crore Worth of Gold in Circulation
దేశ ప్రజల వద్ద ఉన్న బంగారంలో కేవలం ఐదు శాతం మాత్రమే ఈ పథకంలోకి (Gold Monetisation Scheme)వచ్చినా దాని విలువ సుమారు రూ.8.55 లక్షల కోట్లుగా ఉంటుంది. ఈ మొత్తం బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలోకి వస్తే రుణాల పంపిణీ, పరిశ్రమల పెట్టుబడులు, మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి పరోక్షంగా ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది. బంగారం దిగుమతుల అవసరం తగ్గడంతో విదేశీ మారక ద్రవ్యం ఆదా కావడమే కాకుండా, దేశ వాణిజ్య లోటు కూడా కొంత మేర తగ్గే అవకాశం ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ప్రధాని పిలుపు.. కొత్త పథకానికి బలం.. PM’s Appeal Adds Momentum
బంగారం కొనుగోళ్లను కొంతకాలం (Gold Monetisation Scheme)వాయిదా వేసి దేశ విదేశీ మారక నిల్వలను కాపాడాలని ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఇటీవల చేసిన పిలుపు ప్రజల్లో చర్చనీయాంశమైంది. అదే సమయంలో కొత్త గోల్డ్ మోనిటైజేషన్ పథకాన్ని తీసుకురావాలనే ప్రభుత్వ నిర్ణయం వెలుగులోకి రావడం విశేషం. ప్రజలు కొత్తగా బంగారం కొనుగోలు చేయడం తగ్గిస్తే ఒకవైపు దిగుమతులు తగ్గుతాయి. మరోవైపు ఇప్పటికే ఉన్న బంగారం ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి వస్తే దేశానికి ద్విగుణీకృత ప్రయోజనం కలుగుతుందని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
ప్రజల విశ్వాసమే విజయానికి కీలకం.. Public Trust Will Decide Success
గత పథకం (Gold Monetisation Scheme)విఫలమైన తర్వాత ఇప్పుడు ప్రభుత్వం తీసుకొస్తున్న కొత్త విధానం విజయవంతం కావాలంటే ప్రజల్లో విశ్వాసం పెరగడం అత్యంత అవసరం. బంగారాన్ని కరిగించాల్సిన అవసరం లేకుండా, పన్నుల పరంగా స్పష్టమైన హామీలు, మెరుగైన వడ్డీ, సులభమైన విధానాలు, నగల వ్యాపారుల భాగస్వామ్యం వంటి అంశాలు అమల్లోకి వస్తే ప్రజల స్పందన మెరుగయ్యే అవకాశముంది. అదే సమయంలో బంగారం జమ చేసిన వారికి ఎలాంటి ఇబ్బందులు ఉండవని ప్రభుత్వం స్పష్టమైన హామీ ఇవ్వడం కూడా అవసరం. పాత ఆభరణాల భావోద్వేగ విలువను దెబ్బతీయకుండా, ఆర్థిక ప్రయోజనాలను అందించే విధానమే ఈ పథకానికి విజయాన్ని తీసుకురాగలదు.
భారతీయ కుటుంబాల్లో దాచిపెట్టిన బంగారం(Gold Monetisation Scheme) ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ప్రైవేట్ సంపదల్లో ఒకటిగా భావిస్తారు. ఇప్పటివరకు అది వ్యక్తిగత భద్రతకు మాత్రమే పరిమితమై ఉండగా, ఇప్పుడు దేశ ఆర్థికాభివృద్ధికి కూడా ఉపయోగపడేలా మార్చాలన్నదే కేంద్ర ప్రభుత్వ లక్ష్యం. గతంలో ఎదురైన లోపాలను సరిదిద్దుతూ, ప్రజలకు మరింత అనుకూలంగా కొత్త పసిడి నగదీకరణ పథకం అమలులోకి వస్తే.. ఇళ్ల బీరువాల్లో నిద్రిస్తున్న లక్షల కోట్ల రూపాయల విలువైన బంగారం దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కొత్త బలంగా మారే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. అయితే ఈ లక్ష్యం ఎంతవరకు నెరవేరుతుందో, ప్రజల విశ్వాసాన్ని ప్రభుత్వం ఎంతమేరకు గెలుచుకుంటుందో రానున్న రోజుల్లో తేలనుంది.
About the Author
