పశ్చిమాసియాలో నెలకొన్న యుద్ధ ఉద్రిక్తతలు, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో అనిశ్చిత పరిస్థితులు, ముడిచమురు ధరల పెరుగుదల, రూపాయి బలహీనత.. ఇలా వరుస ప్రతికూల పరిణామాల కారణంగా ఈ ఏడాది తొలి ఆరు నెలల్లో భారత ప్రాథమిక మార్కెట్ (ప్రైమరీ మార్కెట్) కొంత నిస్తేజంగా కనిపించింది. స్టాక్ మార్కెట్లలో ఒడిదొడుకులు పెరగడంతో ఐపీఓల ద్వారా నిధుల సమీకరణకు సిద్ధమైన అనేక సంస్థలు తమ ప్రణాళికలను తాత్కాలికంగా వాయిదా వేసుకున్నాయి. అయితే ఇప్పుడు పరిస్థితులు క్రమంగా మారుతున్నాయి. మార్కెట్లలో స్థిరత్వం పెరుగుతుండటం, దేశీయ పెట్టుబడిదారుల నుంచి బలమైన మద్దతు కొనసాగుతుండటంతో ఐపీఓ మార్కెట్ (IPO Buzz )మళ్లీ కళకళలాడేందుకు సిద్ధమవుతోంది. రాబోయే రెండు నెలల్లోనే రూ.60 వేల కోట్లకు పైగా నిధులను సమీకరించే భారీ ఇష్యూలు మార్కెట్లోకి రానున్నట్లు తెలుస్తోంది. డజనుకు పైగా ప్రముఖ కంపెనీలు ఐపీఓలు, ఆఫర్ ఫర్ సేల్, ఇన్స్టిట్యూషనల్ ప్లేస్మెంట్ల ద్వారా పెట్టుబడిదారుల ముందుకు రావడానికి సన్నాహాలు చేస్తున్నాయి. దీంతో కొంతకాలంగా మందగించిన ప్రాథమిక మార్కెట్కు మళ్లీ ఊపిరి పోసినట్లవుతోంది.
మొదటి ఆరు నెలలు నిస్తేజమే.. Muted First Half
గత రెండు సంవత్సరాల్లో భారత ఐపీఓ మార్కెట్ (IPO Buzz ) ప్రపంచ దృష్టిని ఆకర్షించింది. 2024, 2025 సంవత్సరాల్లో కలిపి సుమారు 20 బిలియన్ డాలర్లకు పైగా నిధులు ఐపీఓల ద్వారా సమీకరించబడ్డాయి. ఎన్నో స్టార్టప్లు, భారీ కార్పొరేట్ సంస్థలు, ఆర్థిక సేవల కంపెనీలు స్టాక్ మార్కెట్లలో జాబితా అయ్యాయి. అయితే 2026లో పరిస్థితి కొంత భిన్నంగా కనిపించింది. ఇప్పటివరకు కంపెనీలు ఐపీఓల ద్వారా సుమారు 3.5 బిలియన్ డాలర్లు, అంటే దాదాపు రూ.33,500 కోట్ల నిధులనే సమీకరించగలిగాయి. ఇది గత రెండేళ్లతో పోలిస్తే చాలా తక్కువ. ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో అనిశ్చితులు పెరగడం, విదేశీ పెట్టుబడిదారుల జాగ్రత్త వైఖరి, అంతర్జాతీయ సంఘటనల ప్రభావం ఇందుకు ప్రధాన కారణాలుగా చెప్పవచ్చు. అయితే మార్కెట్ నిపుణులు దీన్ని తాత్కాలిక మందగమనంగానే అభివర్ణిస్తున్నారు. ప్రస్తుతం మార్కెట్లో సానుకూల సంకేతాలు కనిపిస్తున్నాయని, రాబోయే నెలల్లో ప్రాథమిక మార్కెట్ మళ్లీ చురుకుదనం సంతరించుకుంటుందని అంచనా వేస్తున్నారు.
వరుసలో భారీ కంపెనీలు.. Big Names In Queue
ప్రస్తుతం ఐపీఓ లేదా వాటాల విక్రయానికి సిద్ధమవుతున్న సంస్థల జాబితాలో అనేక ప్రముఖ పేర్లు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా ఎస్బీఐ ఫండ్స్ మేనేజ్మెంట్ మార్కెట్ దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది. ఈ సంస్థ దాదాపు రూ.13,000 కోట్ల నిధులను సమీకరించే అవకాశం ఉందని అంచనా. సౌరశక్తి రంగంలో వేగంగా ఎదుగుతున్న వారీ ఎనర్జీస్ మరోసారి వాటాల విక్రయం ద్వారా సుమారు రూ.7,000 కోట్లను సమీకరించాలని యోచిస్తోంది. మౌలిక సదుపాయాల రంగానికి చెందిన జేఎస్డబ్ల్యూ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ కూడా రూ.7,500 కోట్ల సమీకరణ లక్ష్యంతో ముందుకు సాగుతోంది. ఇవి మాత్రమే కాకుండా అనేక ఇతర రంగాలకు చెందిన కంపెనీలు కూడా మార్కెట్ పరిస్థితులను పరిశీలిస్తూ సరైన సమయం కోసం ఎదురుచూస్తున్నాయి. వీటిలో ఆర్థిక సేవలు, టెక్నాలజీ, మౌలిక సదుపాయాలు, ఇంధన రంగ సంస్థలు అధికంగా ఉన్నాయి.
ప్రభుత్వం వాటాల విక్రయానికి సిద్ధం .. Government’s Stake Sale Plans
ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలలో వాటాల విక్రయం ద్వారా కూడా భారీ మొత్తంలో నిధులు సమీకరించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం సన్నాహాలు చేస్తోంది. ముఖ్యంగా లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్ కార్పొరేషన్ (ఎల్ఐసీ)లో మరోసారి వాటాల విక్రయం చేపట్టే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. ప్రస్తుతం ఎల్ఐసీలో ప్రభుత్వానికి ఉన్న వాటాలో మరో 2 శాతం విక్రయిస్తే దాదాపు రూ.10,000 కోట్ల నిధులు సమీకరించవచ్చని అంచనా వేస్తున్నారు. ఇదే సమయంలో హిందుస్థాన్ జింక్లో కూడా 2 శాతం వాటా విక్రయం ద్వారా సుమారు రూ.5,000 కోట్లను సమీకరించాలని ప్రభుత్వం భావిస్తున్నట్లు మార్కెట్ వర్గాలు చెబుతున్నాయి. ప్రభుత్వ ఆర్థిక లోటును నియంత్రించడంలో ఇటువంటి డివెస్ట్మెంట్ కార్యక్రమాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయని నిపుణులు పేర్కొంటున్నారు.
స్టార్టప్ల చూపు మార్కెట్పై.. Startups Eye The Market
గత కొన్నేళ్లుగా భారత స్టార్టప్ రంగం వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతోంది. అనేక యూనికార్న్ సంస్థలు ఇప్పటికే స్టాక్ మార్కెట్లలో అడుగుపెట్టగా, మరికొన్ని పెద్ద కంపెనీలు కూడా అదే దిశగా అడుగులు వేస్తున్నాయి. ఆన్లైన్ క్విక్ కామర్స్ రంగంలో వేగంగా ఎదిగిన జెప్టో ఇప్పటికే సెబీకి ముసాయిదా పత్రాలను సమర్పించింది. సుమారు ఒక బిలియన్ డాలర్లు, అంటే దాదాపు రూ.9,500 కోట్ల నిధులను సమీకరించాలన్న లక్ష్యంతో ఈ సంస్థ ముందుకు సాగుతోంది. జెప్టో ఐపీఓ (IPO Buzz )మార్కెట్లోకి రావడం ద్వారా స్టార్టప్ రంగానికి కొత్త ఉత్సాహం లభించే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. యువతలో వేగంగా ప్రాచుర్యం పొందిన ఈ సంస్థ మార్కెట్లో ఎలా రాణిస్తుందనే అంశంపై ఇప్పటికే ఆసక్తి నెలకొంది.
ఎన్ఎస్ఈ ఐపీఓపై భారీ ఆసక్తి .. NSE IPO Creates Curiosity
భారత మూలధన మార్కెట్ చరిత్రలో అత్యంత ఆసక్తికరమైన ఇష్యూలలో ఒకటిగా నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (ఎన్ఎస్ఈ) ఐపీఓ నిలిచే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. సుమారు 2.5 బిలియన్ డాలర్లు, అంటే రూ.23 వేల కోట్లకు పైగా సమీకరించాలనే లక్ష్యంతో ఎన్ఎస్ఈ సన్నాహాలు చేస్తున్నట్లు సమాచారం. ఇప్పటికే దేశంలో అతిపెద్ద స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్గా (IPO Buzz )కొనసాగుతున్న ఎన్ఎస్ఈ పబ్లిక్ ఇష్యూకు వస్తే దేశీయ, విదేశీ పెట్టుబడిదారుల నుంచి విశేష స్పందన లభించే అవకాశాలు ఉన్నాయని మార్కెట్ నిపుణులు చెబుతున్నారు.
సెబీ గుమ్మం ముందు పెద్ద క్యూ .. Long Pipeline Waiting
ప్రాథమిక మార్కెట్ భవిష్యత్తుపై ఆశావహ సంకేతాలను మరో అంశం స్పష్టంగా తెలియజేస్తోంది. ప్రస్తుతం 163 కంపెనీలు ఇప్పటికే సెబీ నుంచి ఐపీఓ (IPO Buzz )అనుమతులు పొందాయి. మరో 62 కంపెనీలు ముసాయిదా పత్రాలను దాఖలు చేసి ఆమోదం కోసం ఎదురుచూస్తున్నాయి. ఇది భారతదేశం ప్రపంచంలోనే అత్యంత చురుకైన ఐపీఓ మార్కెట్లలో ఒకటిగా కొనసాగుతోందనే విషయాన్ని మరోసారి రుజువు చేస్తోంది. వివిధ రంగాలకు చెందిన సంస్థలు మార్కెట్లోకి రావడానికి ఆసక్తి చూపుతుండటం పెట్టుబడిదారులకు మరిన్ని అవకాశాలను అందించనుంది.
లాక్-ఇన్ ముగియడంతో కొత్త సరఫరా .. Lock-In Expiry Effect
ఐపీఓలతో(IPO Buzz ) పాటు మరో కీలక పరిణామం కూడా మార్కెట్ను ప్రభావితం చేయనుంది. రాబోయే రెండు నెలల్లో 50కి పైగా లిస్టెడ్ కంపెనీల లాక్-ఇన్ పీరియడ్లు ముగియనున్నాయి. దీంతో కంపెనీల వ్యవస్థాపకులు, తొలి దశ పెట్టుబడిదారులు, వెంచర్ క్యాపిటల్ సంస్థలు తమ వాటాలను విక్రయించే అవకాశం లభించనుంది. సుమారు రూ.80 వేల కోట్లకు పైగా విలువైన షేర్లు మార్కెట్లోకి అందుబాటులోకి రావచ్చని అంచనా. ఇది ఒకవైపు పెట్టుబడిదారులకు మరిన్ని అవకాశాలను అందించవచ్చు. మరోవైపు షేర్ల సరఫరా ఒక్కసారిగా పెరగడం వల్ల కొంత ఒత్తిడి కూడా ఏర్పడే అవకాశం ఉంది.
మార్కెట్ తట్టుకోగలదా? Can The Market Absorb It?
ఇప్పుడు పెట్టుబడిదారుల్లో ప్రధానంగా చర్చ జరుగుతున్న అంశం ఇదే. ఒకేసారి అనేక భారీ ఐపీఓలు(IPO Buzz ), ప్రభుత్వ వాటాల విక్రయాలు, లాక్-ఇన్ ముగిసిన షేర్ల అమ్మకాలు మార్కెట్లోకి వస్తే వాటిని గ్రహించే సామర్థ్యం మార్కెట్కు ఉందా అన్న ప్రశ్న వినిపిస్తోంది. కొంతమంది విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, భారీ ఇష్యూల కారణంగా తాత్కాలికంగా నిధుల కొరత ఏర్పడే అవకాశం ఉంది. పెట్టుబడిదారుల డబ్బు అనేక ఇష్యూల మధ్య విభజించబడటంతో కొన్ని కంపెనీలకు ఆశించిన స్థాయిలో స్పందన రాకపోవచ్చు. అయితే మరోవైపు దేశీయ మ్యూచువల్ ఫండ్లు, బీమా సంస్థలు, రిటైల్ పెట్టుబడిదారుల నుంచి నిరంతర పెట్టుబడులు కొనసాగుతుండటం మార్కెట్కు బలాన్నిస్తోందని బ్యాంకర్లు చెబుతున్నారు. ముఖ్యంగా ఎస్ఐపీల ద్వారా ప్రతి నెలా వస్తున్న వేల కోట్ల రూపాయల ప్రవాహం ఐపీఓ మార్కెట్కు అండగా నిలుస్తోందని వారు విశ్వసిస్తున్నారు.
ముందున్నది కొత్త ఊపు .. Fresh Momentum Ahead
కొద్ది నెలలుగా నిస్తేజంగా కనిపించిన భారత ప్రాథమిక మార్కెట్ మళ్లీ వేగం పుంజుకునే సంకేతాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. భారీ కంపెనీల ఐపీఓలు(IPO Buzz ), ప్రభుత్వ వాటాల విక్రయాలు, స్టార్టప్ల ప్రవేశం, ఎన్ఎస్ఈ వంటి ప్రతిష్ఠాత్మక సంస్థల ఇష్యూలు కలిసి మార్కెట్లో కొత్త ఉత్సాహాన్ని నింపనున్నాయి. రాబోయే రెండు నెలల్లోనే రూ.60 వేల కోట్లకు పైగా సమీకరణ జరగనుండటం ప్రాథమిక మార్కెట్ బలాన్ని మరోసారి చాటుతోంది. అయితే పెట్టుబడిదారులు కంపెనీల ఆర్థిక స్థితి, వ్యాపార నమూనా, విలువల నిర్ణయం వంటి అంశాలను జాగ్రత్తగా పరిశీలించి నిర్ణయాలు తీసుకోవాల్సిన అవసరం ఉంది. మార్కెట్ ఉత్సాహం ఎంత ఉన్నా, వివేకవంతమైన పెట్టుబడులే దీర్ఘకాలంలో సంపదను సృష్టిస్తాయనే విషయాన్ని మరిచిపోరాదు.
