ఉద్యోగం సంపాదించాలంటే చదువు, అర్హతలు, అనుభవం అవసరం. డాక్టర్‌ కావాలంటే వైద్య విద్యను అభ్యసించాలి. ఇంజినీర్‌గా ఎదగాలంటే సంబంధిత కోర్సు పూర్తి చేయాలి. ఏ రంగంలోనైనా నైపుణ్యం సంపాదించడానికి సమయం, సాధన అవసరం. కానీ స్టాక్ మార్కెట్ విషయానికి వచ్చేసరికి చాలామంది ఇందుకు భిన్నంగా ఆలోచిస్తుంటారు. కనీస అవగాహన లేకుండానే డబ్బులు పెట్టి, కొద్దిరోజుల్లోనే భారీ లాభాలు సంపాదించాలని ఆశపడుతుంటారు. ఈ తొందరపాటే కొన్నిసార్లు భారీ నష్టాలకు(Lost Money in the Stock Market) దారితీస్తుంది. స్టాక్ మార్కెట్లో పెట్టుబడి పెట్టడం తప్పు కాదు. అయితే సరైన అవగాహన లేకుండా, ఇతరుల మాటలు నమ్మి, అప్పులు చేసి లేదా మొత్తం పొదుపును ఒకేసారి మార్కెట్లో పెట్టడం ప్రమాదకరం. ఇప్పటికే నష్టపోయినవారు కూడా ఆ డబ్బును వెంటనే తిరిగి సంపాదించాలనే ఆతృతతో మరిన్ని తప్పులు చేసే అవకాశం ఉంది. అలాంటి సమయంలో ఆవేశంగా నిర్ణయాలు తీసుకోవడం కంటే, జరిగిన నష్టాన్ని విశ్లేషించుకొని, ఆర్థిక పరిస్థితిని అంచనా వేసుకొని ముందుకు సాగడం ముఖ్యం.
మార్కెట్ ఒడుదొడుకులపై అవగాహన అవసరం! Understand Market Volatility
స్టాక్ మార్కెట్లో ధరలు (Lost Money in the Stock Market) నిరంతరం మారుతుంటాయి. కంపెనీల ఆర్థిక ఫలితాలు, దేశ ఆర్థిక పరిస్థితులు, వడ్డీ రేట్లు, అంతర్జాతీయ మార్కెట్లు, రాజకీయ పరిణామాలు, విదేశీ పెట్టుబడిదారుల కొనుగోళ్లు, అమ్మకాలు వంటి అనేక అంశాలు షేర్ల ధరలను ప్రభావితం చేస్తాయి. మంచి కంపెనీ షేరు ధర కూడా స్వల్పకాలంలో పడిపోవచ్చు. అలాగే వేగంగా పెరిగిన షేరు ధర కొద్దికాలంలోనే తగ్గిపోవచ్చు. ఈ పరిస్థితులను అర్థం చేసుకోకుండా మార్కెట్‌లోకి ప్రవేశిస్తే నష్టపోయే ప్రమాదం పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా కొత్తగా మార్కెట్‌లోకి వచ్చేవారు మొదట పెట్టుబడులు, ట్రేడింగ్‌ మధ్య తేడాను తెలుసుకోవాలి. దీర్ఘకాలిక పెట్టుబడులకు కంపెనీ వ్యాపారం, ఆదాయం, అప్పులు, లాభదాయకత, భవిష్యత్తు అవకాశాలను పరిశీలించడం అవసరం. ట్రేడింగ్‌లో మాత్రం ధరల స్వల్పకాలిక కదలికలు, ప్రవేశించే స్థాయి, నష్టాన్ని పరిమితం చేసే విధానం వంటి అంశాలకు ప్రాధాన్యం ఉంటుంది. యూట్యూబ్‌ వీడియోలు చూడటం, ఆన్‌లైన్‌ కోర్సులు పూర్తి చేయడం ఉపయోగపడవచ్చు. కానీ వాటిని చూసినంత మాత్రాన మార్కెట్‌పై పూర్తి పట్టు వచ్చినట్లు కాదు. నేర్చుకున్న విషయాలను విశ్లేషణలో ఉపయోగించడం, తప్పులను గుర్తించడం, రిస్క్‌ను అంచనా వేయడం వంటి నైపుణ్యాలు సాధనతోనే పెరుగుతాయి.
నష్టాన్ని వెంటనే పూడ్చుకోవాలనే తొందర వద్దు! Avoid Revenge Trading
స్టాక్ మార్కెట్లో నష్టపోయినప్పుడు (Lost Money in the Stock Market) చాలామంది చేసే ప్రధాన తప్పు.. ఆ డబ్బును వెంటనే తిరిగి సంపాదించాలని ప్రయత్నించడం. ఉదాహరణకు, ఒక ట్రేడింగ్‌లో రూ.10,000 నష్టపోతే, మరుసటి ట్రేడింగ్‌లోనే ఆ మొత్తాన్ని సంపాదించాలనే లక్ష్యంతో ఎక్కువ డబ్బు పెట్టడం లేదా అధిక రిస్క్‌ తీసుకోవడం మొదలుపెడతారు. దీనినే సాధారణంగా రివెంజ్‌ ట్రేడింగ్‌ అంటారు. నష్టాన్ని భర్తీ చేయాలనే ఆవేశంలో సరైన విశ్లేషణ లేకుండా ట్రేడింగ్‌ చేస్తే నష్టాలు మరింత పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. అందుకే నష్టం వచ్చిన వెంటనే కొంత విరామం తీసుకోవాలి. ఏ కారణంతో నష్టం వచ్చింది? మార్కెట్ అంచనా తప్పిందా? సరైన సమయంలో కొనుగోలు చేయలేకపోయామా? నష్టాన్ని పరిమితం చేసే విధానం పాటించలేదా? అనే అంశాలను పరిశీలించాలి. ప్రతి ట్రేడింగ్‌లో లాభం రావాలని ఆశించడం వాస్తవికమైన ఆలోచన కాదు. అనుభవజ్ఞులకూ నష్టాలు వస్తాయి. అయితే వారు నష్టాలను నియంత్రించడానికి ప్రయత్నిస్తారు. ఒక ట్రేడింగ్‌లో నష్టపోయినంత మాత్రాన వెంటనే మరో ట్రేడింగ్‌ చేయాలనే నిబంధన లేదు. పరిస్థితులు అనుకూలంగా లేనప్పుడు మార్కెట్‌కు దూరంగా ఉండటం కూడా ఒక నిర్ణయమే.
అత్యాశకు పోతే అసలుకే మోసం! Don’t Chase Unrealistic Returns
సోషల్‌ మీడియాలో(Lost Money in the Stock Market) రోజుకు వేల రూపాయలు సంపాదించవచ్చని, కొద్దికాలంలోనే పెట్టుబడిని రెట్టింపు చేయవచ్చని చెప్పే ప్రకటనలు తరచూ కనిపిస్తుంటాయి. కొందరు ట్రేడింగ్‌ ద్వారా భారీ లాభాలు సంపాదించిన ఉదాహరణలను చూపిస్తూ కొత్తవారిని ఆకర్షిస్తుంటారు. అయితే లాభాలను మాత్రమే చూపించి, నష్టాల గురించి చెప్పని ప్రచారాన్ని నమ్మడం సరికాదు. స్టాక్ మార్కెట్లో స్థిరమైన లాభాలకు హామీ లేదు. ముఖ్యంగా ఫ్యూచర్స్‌ అండ్‌ ఆప్షన్స్‌ వంటి డెరివేటివ్స్‌లో తక్కువ మొత్తంతో పెద్ద స్థాయి పొజిషన్‌ తీసుకునే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, నష్టాలు కూడా వేగంగా పెరగవచ్చు. అందువల్ల అనుభవం లేనివారు ఈ సాధనాల్లోకి తొందరపడి ప్రవేశించకూడదు. అప్పు తీసుకొని ట్రేడింగ్‌ చేయడం, అత్యవసర ఖర్చులకు అవసరమైన డబ్బును మార్కెట్లో పెట్టడం మరింత ప్రమాదకరం. ఒక వ్యక్తికి సరిపోయే పెట్టుబడి విధానం మరొకరికి సరిపోకపోవచ్చు. వయసు, ఆదాయం, కుటుంబ బాధ్యతలు, పెట్టుబడి లక్ష్యం, నష్టాన్ని భరించే సామర్థ్యం ఆధారంగా నిర్ణయాలు తీసుకోవాలి. ఇతరుల లాభాలను చూసి అదే విధానాన్ని అనుసరించడం కంటే, మన ఆర్థిక పరిస్థితికి అనుగుణంగా ముందుకు సాగడం మంచిది.
నష్టాన్ని విశ్లేషించుకొని పాఠం నేర్చుకోవాలి! Learn From Your Trading Losses
మార్కెట్లో నష్టపోయినవారు (Lost Money in the Stock Market) ముందుగా తమ ట్రేడింగ్‌ వివరాలను పరిశీలించాలి. ఏ షేరులో ఎంత పెట్టుబడి పెట్టారు? ఏ ధరకు కొనుగోలు చేశారు? ఏ కారణంతో కొనుగోలు చేశారు? ముందుగా నిర్ణయించుకున్న ప్రణాళిక ప్రకారమే వ్యవహరించారా? నష్టాన్ని పరిమితం చేసే స్థాయిని నిర్ణయించుకున్నారా? వంటి ప్రశ్నలకు సమాధానాలు వెతకాలి. కొన్నిసార్లు కంపెనీ గురించి సరైన పరిశోధన చేయకుండా పెట్టుబడి పెట్టడం వల్ల నష్టం రావచ్చు. మరికొన్నిసార్లు మార్కెట్ దిశను తప్పుగా అంచనా వేయడం, ఎక్కువ లావాదేవీలు చేయడం, చిన్న ధరల మార్పులకు భయపడి నిర్ణయాలు మార్చుకోవడం వంటి కారణాలు ఉండవచ్చు. ఈ తప్పులను గుర్తిస్తే భవిష్యత్తులో వాటిని పునరావృతం కాకుండా చూసుకోవచ్చు. ప్రతి ట్రేడింగ్‌ వివరాలను ఒక పుస్తకంలో లేదా స్ప్రెడ్‌షీట్‌లో నమోదు చేసుకోవడం ఉపయోగకరం. కొనుగోలుకు కారణం, విక్రయానికి కారణం, వచ్చిన లాభనష్టం, ఆ సమయంలో తీసుకున్న నిర్ణయం వంటి వివరాలను రాసుకోవాలి. కొంతకాలం తర్వాత వాటిని సమీక్షిస్తే మన బలాలు, బలహీనతలు స్పష్టమవుతాయి.
డమ్మీ ట్రేడింగ్‌తో సాధన చేయాలి! Practice Before Using Real Money
మార్కెట్ గురించి నేర్చుకోవాలనుకునేవారు(Lost Money in the Stock Market) నిజమైన డబ్బును పెట్టకుండానే సాధన చేయడానికి పేపర్‌ ట్రేడింగ్‌ లేదా వర్చువల్‌ ట్రేడింగ్‌ పద్ధతులను ఉపయోగించవచ్చు. ఇందులో వాస్తవ మార్కెట్ ధరలను ఆధారంగా చేసుకొని, కల్పిత మొత్తంతో కొనుగోలు, అమ్మకాల నిర్ణయాలు తీసుకుంటారు. దీని ద్వారా మార్కెట్ కదలికలను అర్థం చేసుకోవడం, ట్రేడింగ్‌ ప్రణాళికను పరీక్షించడం, తప్పులను గుర్తించడం సాధ్యమవుతుంది. అయితే డమ్మీ ట్రేడింగ్‌లో లాభాలు వచ్చినంత మాత్రాన నిజమైన మార్కెట్‌లోనూ అదే ఫలితం వస్తుందని భావించకూడదు. నిజమైన డబ్బుతో ట్రేడింగ్‌ చేసేటప్పుడు భయం, అత్యాశ, ఒత్తిడి వంటి భావోద్వేగాలు ప్రభావం చూపవచ్చు. అలాగే బ్రోకరేజీ, పన్నులు, స్లిప్పేజ్‌ వంటి ఖర్చులు వాస్తవ లాభనష్టాలను ప్రభావితం చేస్తాయి. అందుకే వర్చువల్‌ ట్రేడింగ్‌ను నేర్చుకోవడానికి ఉపయోగించాలి. కొంతకాలం సాధన చేసిన తర్వాత కూడా నిజమైన డబ్బుతో ట్రేడింగ్‌ చేయాలని నిర్ణయిస్తే, నష్టపోయినా రోజువారీ జీవనంపై ప్రభావం పడని చిన్న మొత్తంతోనే ప్రారంభించడం మంచిది. అయితే దీర్ఘకాలిక పెట్టుబడుల కోసం ట్రేడింగ్‌ తప్పనిసరి కాదు. ప్రతి ఒక్కరూ తమ లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా పెట్టుబడి విధానాన్ని ఎంచుకోవాలి.
రిస్క్‌ మేనేజ్‌మెంట్‌ తప్పనిసరి! Risk Management Is the Key
స్టాక్ మార్కెట్లో (Lost Money in the Stock Market) ఎంత లాభం వస్తుందనే దానికంటే, ఎంత నష్టాన్ని భరించగలమనే విషయంపై ముందుగా స్పష్టత ఉండాలి. ఒకే షేరు లేదా ఒకే రంగంలో మొత్తం పెట్టుబడిని పెట్టకుండా విభజించడం ద్వారా కొన్ని రకాల రిస్క్‌లను తగ్గించుకోవచ్చు. అయితే మార్కెట్ మొత్తం పడిపోయినప్పుడు విభిన్న పెట్టుబడుల విలువ కూడా తగ్గే అవకాశం ఉందని గుర్తుంచుకోవాలి. ట్రేడింగ్‌ చేసేవారు ముందుగానే ప్రవేశ స్థాయి, లక్ష్య ధర, నష్టాన్ని పరిమితం చేసే స్థాయి వంటి అంశాలను నిర్ణయించుకోవాలి. స్టాప్‌లాస్‌ ఉపయోగించడం ద్వారా కొన్ని పరిస్థితుల్లో నష్టాన్ని నియంత్రించుకోవచ్చు. అయితే వేగంగా ధరలు మారినప్పుడు నిర్ణయించిన ధర వద్దనే లావాదేవీ పూర్తవుతుందని హామీ ఉండదు. అత్యవసర నిధిని స్టాక్ మార్కెట్‌కు దూరంగా ఉంచాలి. ఇంటి ఖర్చులు, పిల్లల చదువు, వైద్య అవసరాలు, రుణాల ఈఎంఐలు చెల్లించడానికి అవసరమైన డబ్బును ట్రేడింగ్‌లో పెట్టకూడదు. ముఖ్యంగా అప్పు తీసుకొని నష్టాలను పూడ్చుకోవాలని ప్రయత్నించడం ఆర్థిక సమస్యలను మరింత పెంచవచ్చు.
దీర్ఘకాలిక లక్ష్యాలను మర్చిపోవద్దు! Focus on Long-Term Financial Goals
ప్రతి ఒక్కరికీ రోజువారీ ట్రేడింగ్‌ (Lost Money in the Stock Market) అవసరం లేదు. కొంతమంది పెట్టుబడిదారులకు దీర్ఘకాలికంగా నాణ్యమైన కంపెనీల్లో పెట్టుబడి పెట్టడం లేదా తమ లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా మ్యూచువల్‌ ఫండ్లను పరిశీలించడం అనుకూలంగా ఉండవచ్చు. అయితే ఈ విధానాల్లోనూ మార్కెట్ రిస్క్‌ ఉంటుంది. పెట్టుబడి ఎంపిక చేసుకునే ముందు సంబంధిత అంశాలను అర్థం చేసుకోవాలి. మార్కెట్లో నష్టపోయిన తర్వాత పెట్టుబడులను కొనసాగించాలా, తగ్గించాలా, విక్రయించాలా అనే నిర్ణయం కేవలం కొనుగోలు ధర ఆధారంగా తీసుకోకూడదు. కంపెనీ ప్రస్తుత పరిస్థితి, భవిష్యత్తు అవకాశాలు, పెట్టుబడి లక్ష్యం, నష్టాన్ని భరించే సామర్థ్యం వంటి అంశాలను పరిశీలించాలి. అవసరమైతే సెబీ వద్ద నమోదైన పెట్టుబడి సలహాదారుని సంప్రదించవచ్చు. మార్కెట్లో నష్టపోయినవారు గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయం ఒక్కటే. నష్టాన్ని వెంటనే పూడ్చుకోవాలనే తొందర కంటే, ఆ నష్టం ఎందుకు వచ్చిందో తెలుసుకోవడం ముఖ్యం. సరైన అవగాహన, క్రమశిక్షణ, రిస్క్‌ నిర్వహణతో ముందుకు సాగాలి. స్టాక్ మార్కెట్లో విజయం సాధించడానికి త్వరిత మార్గాలు ఉండవు. నేర్చుకోవడం, పరిశీలించడం, తప్పుల నుంచి పాఠాలు తీసుకోవడం, మన ఆర్థిక సామర్థ్యానికి అనుగుణంగా నిర్ణయాలు తీసుకోవడమే దీర్ఘకాలంలో ఉపయోగపడే మార్గం.
About the Author
