హైదరాబాద్ః భారత ఈక్విటీ మార్కెట్లలో ప్రైమరీ మార్కెట్ (Primary Market) గత ఆర్థిక సంవత్సరం (2025-26) అత్యంత కీలకమైన మైలురాళ్లను అందుకుంది. అంతర్జాతీయంగా తీవ్ర భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు (Geopolitical Tensions), ఆర్థిక అనిశ్చిత పరిస్థితులు నెలకొన్నప్పటికీ, నిధుల సమీకరణలో దేశీయ కార్పొరేట్ రంగానికి తిరుగులేకుండా పోయింది. అయితే, మార్కెట్లోకి వచ్చిన ఐపీఓల (Initial Public Offerings) సంఖ్య మరియు ఆకర్షించిన మూలధనం పరంగా రికార్డు స్థాయి గణాంకాలు నమోదైనప్పటికీ, ఇన్వెస్టర్లకు లభించిన లిస్టింగ్ లాభాలు (Listing Gains) మరియు ఓవర్సబ్స్క్రిప్షన్ (Oversubscription) శాతంలో స్పష్టమైన తగ్గుదల కనిపించింది. ప్రముఖ కన్సల్టింగ్ సంస్థ ‘గ్రాంట్ థోర్న్టన్’ (Grant Thornton) విడుదల చేసిన తాజా నివేదిక ప్రకారం, మదుపర్లు గుడ్డిగా ప్రతీ ఐపీఓలోనూ పెట్టుబడులు పెట్టకుండా, అత్యంత జాగ్రత్తగా కంపెనీ మూలాలను విశ్లేషిస్తూ ఎంపిక ఆధారిత (Selective Approach) వ్యూహాన్ని అమలు చేస్తున్నారని వెల్లడైంది.
రికార్డు స్థాయి నిధుల సమీకరణ (Record Capital Raising)
2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో దాదాపు 360కి పైగా కంపెనీలు పబ్లిక్ ఆఫర్లకు రాగా, మార్కెట్ నుంచి మొత్తం రూ.1.9 లక్షల కోట్లను సమీకరించడం విశేషం. దీని ద్వారా ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న, అత్యంత క్రియాశీలక ప్రైమరీ మార్కెట్లలో ఒకటిగా భారతదేశం తన స్థానాన్ని మరింత పటిష్టం చేసుకుంది.
ప్రధాన ప్లాట్ఫామ్ (Mainboard Platform) గణాంకాలను పరిశీలిస్తే:
2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరం: మొత్తం 109 కంపెనీలు ఐపీఓకి రాగా, రూ.1.77 లక్షల కోట్ల నిధుల సమీకరణ జరిగింది. ఇది దేశీయ ఐపీఓ చరిత్రలోనే జీవనకాల గరిష్ఠ (All-time High) స్థాయి.
2024-25 ఆర్థిక సంవత్సరం: 80 కంపెనీలు మార్కెట్కు వచ్చి రూ.1.63 లక్షల కోట్లను సేకరించాయి.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా జరిగిన మొత్తం ఐపీఓ లిస్టింగ్లలో ఏకంగా 14 శాతం వాటాతో (Market Share) భారత్ రెండో స్థానంలో నిలిచింది. ఈ జాబితాలో పొరుగున ఉన్న చైనా మొదటి స్థానంలో నిలవగా, భారత్ తన ప్రాబల్యాన్ని చాటుకుంది. ప్రధానంగా దేశీయ రీటైల్ మదుపర్ల (Retail Investors) భాగస్వామ్యం భారీగా పెరగడం, మ్యూచువల్ ఫండ్స్, సంస్థాగత పెట్టుబడిదారుల (Institutional Investors) నుంచి స్థిరమైన మద్దతు లభించడం భారత ఈక్విటీ మార్కెట్ బలానికి ప్రధాన కారణాలుగా నిలిచాయి.
పడిపోయిన ఓవర్సబ్స్క్రిప్షన్ – తగ్గిన లిస్టింగ్ లాభాలు
మార్కెట్ పరిమాణం పెరిగినప్పటికీ, ఐపీఓలకు లభించే సబ్స్క్రిప్షన్ పరిమాణంలో భారీ వ్యత్యాసం కనిపించింది. 2024-25లో సగటున 71 రెట్లు (71 Times) నమోదు కాగా, 2025-26 నాటికి అది 39 రెట్లకు పడిపోయింది. ఈ గణాంకాలు ఇన్వెస్టర్ల ప్రవర్తనలో వచ్చిన స్పష్టమైన మార్పును సూచిస్తున్నాయి.
అంతేకాకుండా, షేర్ల నమోదు రోజు లభించే లాభాల్లో తీవ్ర క్షీణత నమోదైంది:
2024-25లో సగటు లిస్టింగ్ లాభం: 29 శాతం
2025-26లో సగటు లిస్టింగ్ లాభం: 7 శాతం
ఇంతటితో ఆగకుండా, లిస్టింగ్ అయిన తర్వాత ఆయా కంపెనీల షేర్ల వార్షిక పనితీరు (Post-listing Annual Performance) సగటున -17 శాతంగా ఉండటం ఇన్వెస్టర్లను తీవ్రంగా ఆలోచింపజేసే అంశం. అధిక విలువైన వాల్యుయేషన్లతో (High Valuations) మార్కెట్లోకి వచ్చే కంపెనీలు లిస్టింగ్ తర్వాత సెకండరీ మార్కెట్లో నిలదొక్కుకోవడంలో విఫలమవుతున్నాయని ఈ డేటా స్పష్టం చేస్తోంది.
ఎస్ఎంఈ ఐపీఓల జోరు (SME IPO Boom)
చిన్న మరియు మధ్య తరహా పరిశ్రమల (Small and Medium Enterprises – SME) ప్లాట్ఫామ్పై ఐపీఓల హవా మునుపెన్నడూ లేని రీతిలో కొనసాగింది. సమీక్షించిన గత మూడేళ్ల కాలంలో 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరమే అత్యధిక మైలురాళ్లను అందుకుంది.
2025-26లో ఎస్ఎంఈ ఐపీఓలు: 258 కంపెనీలు మార్కెట్లోకి వచ్చి రూ.12,030 కోట్లను సమీకరించాయి.
2024-25లో ఎస్ఎంఈ ఐపీఓలు: 242 కంపెనీలు రూ.9,900 కోట్లను మాత్రమే సేకరించాయి.
ఎస్ఎంఈ విభాగంలో నిధుల సమీకరణ గణనీయంగా పెరగడం, కొత్త తరం వ్యాపారాలు మార్కెట్ నిధులను సమర్థవంతంగా వినియోగించుకోవడానికి ఉత్సాహం చూపుతున్నాయని తెలియజేస్తోంది.
మదుపర్ల మారిన ఆలోచనా ధోరణి
లిస్టింగ్ కాగానే తక్షణ లాభాలు (Quick Profits) పొంది బయటపడాలనే వైఖరి నుంచి ఇన్వెస్టర్లు ఇప్పుడు దీర్ఘకాలిక ఆలోచన వైపు అడుగులు వేస్తున్నారు. కంపెనీల కార్పొరేట్ గవర్నెన్స్ (Corporate Governance), బలమైన వ్యాపార నమూనా (Business Model), ఆదాయాలపై స్పష్టత (Revenue Visibility) మరియు సహేతుకమైన వాల్యుయేషన్లు (Reasonable Valuations) ఉన్న ఐపీఓల వైపే ఎక్కువ మంది మొగ్గు చూపుతున్నారు. అనవసరమైన మార్కెట్ హంగామాను (Market Hype) పక్కనబెట్టి, నాణ్యమైన మూలాలున్న కంపెనీలను మాత్రమే ఎంచుకోవడం భారత మార్కెట్ పరిణతి చెందినదనడానికి నిదర్శనం.
