హైదరాబాద్ః దేశీయ స్టాక్ మార్కెట్లలో (Indian Stock Markets) ఇటీవల అమల్లోకి వచ్చిన కీలక సంస్కరణ ‘క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్’ (Closing Auction Session – CAS) పై గత కొద్ది రోజులుగా సాగుతున్న చర్చలకు, అనుమానాలకు మార్కెట్ల నియంత్రణ సంస్థ సెబీ (Securities and Exchange Board of India – SEBI) గట్టి సమాధానమిచ్చింది. ఈ విధానాన్ని ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ వెనక్కి తీసుకునే ఆలోచన లేదని సెబీ స్పష్టం చేసింది. అయితే మార్కెట్ వర్గాల నుంచి వస్తున్న నిర్మాణాత్మక అభిప్రాయాలు, వారు ఎదుర్కొంటున్న సాంకేతిక సవాళ్లను సమగ్రంగా పరిశీలిస్తున్నామని, అవసరమైతే తగిన సవరణలు (Modifications) చేపట్టేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నామని వెల్లడించింది.
నేషనల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సెక్యూరిటీస్ మార్కెట్స్ (National Institute of Securities Markets – NISM) వేదికగా నిర్వహించిన సైబర్ సెక్యూరిటీ సదస్సులో సెబీ ఛైర్మన్ తుహిన్ కాంత పాండే ఈ కీలక వ్యాఖ్యలు చేశారు.
క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ (CAS) అంటే ఏమిటి? ఎందుకు తీసుకొచ్చారు?
దేశీయ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలైన ఎన్ఎస్ఈ (National Stock Exchange – NSE), బీఎస్ఈ (Bombay Stock Exchange – BSE) లలో ఈ నెల 3 నుంచి ఈ కొత్త వ్యవస్థ అమల్లోకి వచ్చింది.
ఇప్పటివరకు మన మార్కెట్లలో ట్రేడింగ్ ముగింపు సమయంలో షేర్ల తుది ధరను నిర్ణయించడానికి ‘వాల్యూమ్ వెయిటెడ్ యావరేజ్ ప్రైస్’ (Volume Weighted Average Price – VWAP) విధానాన్ని అనుసరించేవారు. అంటే మధ్యాహ్నం 3:00 గంటల నుంచి 3:30 గంటల మధ్య జరిగిన లావాదేవీల సగటు ఆధారంగా క్లోజింగ్ ప్రైస్ (Closing Price) లెక్కించేవారు.
అయితే కొత్తగా తీసుకొచ్చిన క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ (Closing Auction Session) ద్వారా:
మార్కెట్ ముగింపు సమయంలో వాస్తవ డిమాండ్, సప్లైల ఆధారంగా సమతుల్య ధరను (Equilibrium Price) నిర్ధారిస్తారు.
ఆర్డర్లను ఒకేచోట పోల్చి చూసే కాల్ ఆక్షన్ (Call Auction Mechanism) విధానం ద్వారా ధరల నిర్ణయంలో మరింత పారదర్శకత (Transparency) పెరుగుతుంది.
ముగింపు వేళల్లో కృత్రిమంగా షేరు ధరలను పెంచడం లేదా తగ్గించడం వంటి అక్రమ లావాదేవీలకు (Price Manipulation) అడ్డుకట్ట పడుతుంది.
సోషల్ మీడియా విమర్శలపై సెబీ స్పందన
సీఏఎస్ విధానం అమల్లోకి వచ్చిన తొలి రోజుల నుంచే సోషల్ మీడియా (Social Media) వేదికలపై పలువురు రిటైల్ ట్రేడర్లు (Retail Traders), సాంకేతిక విశ్లేషకులు కొన్ని లోపాలను లేవనెత్తారు. ప్రధానంగా లిక్విడిటీ లేకపోవడం (Lack of Liquidity), మార్కెట్ ముగింపులో అనూహ్య ఒడిదుడుకులు రావడం వంటి అంశాలపై అసంతృప్తి వ్యక్తం చేశారు.
ఈ విమర్శలపై సెబీ ఛైర్మన్ స్పందిస్తూ, “స్టాక్ మార్కెట్లో సీఏఎస్ అనేది ఒక భారీ వ్యవస్థాగత సంస్కరణ (Major Structural Reform). సోషల్ మీడియాలో వచ్చే ప్రతి వ్యక్తిగత కామెంట్కు లేదా తాత్కాలిక విమర్శకు సెబీ వెంటనే స్పందించలేదు. అయినప్పటికీ, వాస్తవ సమస్యలను గుర్తించేందుకు మా అంతర్గత నిపుణుల బృందాలు మార్కెట్ భాగస్వాములతో (Market Participants), బ్రోకరేజ్ సంస్థలతో (Brokers) నిరంతరం సంప్రదింపులు జరుపుతున్నాయి” అని స్పష్టం చేశారు.
మార్కెట్లో ట్రేడర్ల భాగస్వామ్యం (Participation) క్రమంగా పెరిగే కొద్దీ, ప్రస్తుతం వస్తున్న సందేహాలు, సాంకేతిక అడ్డంకులు వాటంతట అవే తొలగిపోతాయని ఆయన ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు.
పాత వ్యవస్థలపై ఆధారపడటమే అసలు సమస్యా?
చాలా మంది ట్రేడర్లు, సంస్థాగత మదుపర్లు ఇప్పటికీ పాత వీడబ్ల్యూఏపీ (VWAP) పద్ధతికి అనుగుణంగా రూపొందించిన ట్రేడింగ్ అల్గారిథమ్స్ (Trading Algorithms), కంప్యూటర్ సిస్టమ్స్పైనే ఆధారపడుతున్నారని సెబీ పేర్కొంది. ఈ కారణంగానే సీఏఎస్ ప్రయోజనాలను మార్కెట్ ఇంకా పూర్తి స్థాయిలో అందుకోలేకపోతోందని అభిప్రాయపడింది.
మార్కెట్ వర్గాలు కొత్త వ్యవస్థకు అనుగుణంగా తమ ట్రేడింగ్ పద్ధతులను, సాంకేతిక మౌలిక వసతులను (Technical Infrastructure) అప్గ్రేడ్ చేసుకోవాలని, ఈ మార్పులను నేర్చుకోవడానికి తగినంత శ్రద్ధ, సమయం కేటాయించాలని సెబీ సూచించింది.
అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలు – మన మార్కెట్ల భవిష్యత్తు
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న అమెరికా (Wall Street), యూరప్ తదితర అభివృద్ధి చెందిన అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో (Global Financial Markets) ఇప్పటికే ఈ క్లోజింగ్ ఆక్షన్ మెకానిజం విజయవంతంగా అమలవుతోంది. అంతర్జాతీయ మార్కెట్ సూచీలు (Global Indices) కూడా ఇలాంటి పారదర్శక పద్ధతులనే ఆమోదిస్తాయి.
మన దేశంలో ఈ అంతర్జాతీయ ప్రమాణాల అమలు ఇప్పటికే కొంత ఆలస్యమైందని సెబీ ఛైర్మన్ తుహిన్ కాంత పాండే పేర్కొన్నారు. సోషల్ మీడియాలో కొంత వ్యతిరేకత కనిపిస్తున్నప్పటికీ, మార్కెట్ సమగ్రతను (Market Integrity) కాపాడేందుకు దీర్ఘకాలిక ప్రయోజనాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని తీసుకున్న ఈ నిర్ణయంపై పలువురు కీలక మార్కెట్ దిగ్గజాలు, పరిశ్రమ నిపుణులు సెబీకి ప్రశంసలు తెలియజేశారని ఆయన వెల్లడించారు.
ట్రేడర్లు, ఇన్వెస్టర్లు గమనించాల్సిన ముఖ్యాంశాలు:
వెనక్కి తగ్గేది లేదు (No Rollback): సీఏఎస్ విధానాన్ని రద్దు చేసే ఆలోచన లేదు.
సవరణలకు అవకాశం (Open for Tweaks): మార్కెట్ వర్గాల ఫీడ్బ్యాక్ ఆధారంగా నియమ నిబంధనల్లో అవసరమైన చిన్నపాటి మార్పులు చేసేందుకు సెబీ సిద్ధంగా ఉంది.
మెరుగైన పారదర్శకత (Better Price Discovery): చివరి నిమిషాల్లో జరిగే ప్రైస్ మానిప్యులేషన్లను నివారించడమే ఈ సంస్కరణల ప్రధాన లక్ష్యం.
సిస్టమ్ అప్గ్రేడ్ అవసరం (Need for Upgrades): బ్రోకర్లు, అల్గో ట్రేడర్లు తమ వ్యవస్థలను కొత్త నిబంధనలకు తగినట్లు వేగంగా మార్చుకోవాల్సి ఉంటుంది.
స్టాక్ మార్కెట్ వర్గాలు ఈ మార్పులకు ఎంత త్వరగా అలవాటుపడితే, మార్కెట్లలో ట్రేడింగ్ అంత సజావుగా సాగుతుందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.
