ప్రపంచ కుబేరుడు Elon Musk పేరు వినగానే ముందుగా గుర్తొచ్చేది టెస్లా కార్లు. అయితే గత కొన్నేళ్లుగా ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెట్టుబడిదారులు మరింత ఆసక్తిగా గమనిస్తున్న సంస్థ మాత్రం స్పేస్ఎక్స్. అంతరిక్ష ప్రయోగాలు, ఉపగ్రహ ఇంటర్నెట్ సేవలు, చంద్రుడు-అంగారక గ్రహాలపై మానవ నివాసాల కలలు.. ఇలా భవిష్యత్తు సాంకేతిక ప్రపంచానికి ప్రతీకగా నిలుస్తున్న ఈ సంస్థ ఇప్పుడు స్టాక్ మార్కెట్లలో అడుగుపెట్టేందుకు సిద్ధమైంది. ప్రపంచ చరిత్రలోనే అతిపెద్ద ఐపీఓగా నిలిచే అవకాశాలున్న స్పేస్ఎక్స్ పబ్లిక్ ఇష్యూ (Invest in SpaceX IPO) పెట్టుబడిదారుల్లో భారీ ఆసక్తిని రేకెత్తిస్తోంది. సంస్థ విలువను దాదాపు 1.75 ట్రిలియన్ డాలర్లుగా అంచనా వేస్తూ, 75 బిలియన్ డాలర్ల నిధులను సమీకరించేందుకు కంపెనీ సిద్ధమవుతోంది. ఇది ఇప్పటివరకు అతిపెద్ద ఐపీఓగా ఉన్న Saudi Aramco రికార్డును భారీ తేడాతో అధిగమించనుంది. ఈ నేపథ్యంలో భారతీయ పెట్టుబడిదారుల్లో ఒక ప్రశ్న ఎక్కువగా వినిపిస్తోంది. ‘‘స్పేస్ఎక్స్ ఐపీఓలో మనమూ పెట్టుబడి పెట్టగలమా?’’ అన్నదే ఆ ప్రశ్న. దీనికి సమాధానం అవునే అయినప్పటికీ కొన్ని పరిమితులు, నిబంధనలు ఉన్నాయి.
రికార్డులు బద్దలు కొట్టనున్న ఐపీఓ.. A Historic Market Debut
స్పేస్ఎక్స్ ఐపీఓపై (Invest in SpaceX IPO)ప్రపంచవ్యాప్తంగా అసాధారణ స్థాయిలో ఆసక్తి కనిపిస్తోంది. కంపెనీ ఒక్కో షేరును 135 డాలర్ల ధరకు విక్రయించేందుకు సిద్ధమవుతున్నట్లు సమాచారం. మొత్తం 555.6 మిలియన్ షేర్ల ద్వారా సుమారు 75 బిలియన్ డాలర్ల నిధులు సమీకరించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. నాస్డాక్లో ‘SPCX’ టిక్కర్ పేరుతో జూన్ 12న ట్రేడింగ్ ప్రారంభం కానున్నట్లు అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వర్గాలు పేర్కొంటున్నాయి. ఈ ఇష్యూకు ఇప్పటికే భారీ స్పందన లభిస్తోంది. ఇన్వెస్టర్ల నుంచి వచ్చిన డిమాండ్ కంపెనీ సమీకరించదలచుకున్న మొత్తానికి దాదాపు నాలుగు రెట్లు చేరువలో ఉందని నివేదికలు చెబుతున్నాయి. స్పేస్ఎక్స్ కేవలం రాకెట్ల తయారీ సంస్థ మాత్రమే కాదు. స్టార్లింక్ శాటిలైట్ ఇంటర్నెట్ సేవలు, అంతరిక్ష రవాణా, ఉపగ్రహ ప్రయోగాలు, భవిష్యత్తులో అంతరిక్ష ఆధారిత డేటా సెంటర్ల వంటి రంగాల్లో భారీ ప్రణాళికలు రూపొందిస్తోంది. ఈ కారణంగానే ప్రపంచ పెట్టుబడిదారులు దీన్ని సాధారణ కంపెనీగా కాకుండా భవిష్యత్తు సాంకేతిక దిగ్గజంగా చూస్తున్నారు.
భారతీయులకు అవకాశం ఉందా? Can Indian Investors Participate?
భారతీయ పెట్టుబడిదారులు స్పేస్ఎక్స్ షేర్లను (Invest in SpaceX IPO)కొనుగోలు చేయడం పూర్తిగా అసాధ్యం కాదు. అయితే అమెరికా పెట్టుబడిదారుల మాదిరిగా నేరుగా ఐపీఓలో దరఖాస్తు చేసుకునే అవకాశం సాధారణ భారతీయులకు ఉండదు. అమెరికాలోని కొన్ని ఎంపిక చేసిన బ్రోకరేజీల ద్వారా మాత్రమే ఐపీఓ షేర్లు కేటాయించబడే అవకాశం ఉంది. దీంతో భారతీయ రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లు నేరుగా ప్రాథమిక మార్కెట్లో పాల్గొనలేరు. అయితే షేర్లు మార్కెట్లో లిస్ట్ అయిన తర్వాత సెకండరీ మార్కెట్ ద్వారా వాటిని కొనుగోలు చేయవచ్చు. అంటే నాస్డాక్లో ట్రేడింగ్ ప్రారంభమైన తర్వాత సాధారణ అమెరికన్ షేర్ల మాదిరిగానే స్పేస్ఎక్స్ షేర్లను కూడా కొనుగోలు చేసే అవకాశం ఉంటుంది.
ఎల్ఆర్ఎస్ ద్వారా విదేశీ పెట్టుబడులు.. Route Through LRS
భారతీయులు విదేశీ షేర్లలో పెట్టుబడులు (Invest in SpaceX IPO) పెట్టేందుకు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా తీసుకొచ్చిన లిబరలైజ్డ్ రెమిటెన్స్ స్కీమ్ (ఎల్ఆర్ఎస్) కీలక మార్గంగా ఉంది. ఈ పథకం కింద భారతీయ నివాసితులు ప్రతి ఆర్థిక సంవత్సరంలో 2.5 లక్షల డాలర్ల వరకు విదేశాలకు పంపించి పెట్టుబడులు పెట్టవచ్చు. ప్రస్తుత మారకపు విలువల ప్రకారం ఇది రూ.2 కోట్లకు పైగా ఉంటుంది. ఈ సౌకర్యాన్ని ఉపయోగించి అంతర్జాతీయ బ్రోకరేజ్ ప్లాట్ఫారమ్లలో ఖాతా తెరిచి, నాస్డాక్లో లిస్ట్ అయ్యే స్పేస్ఎక్స్ షేర్లను కొనుగోలు చేయవచ్చు. అయితే ఇందుకు విదేశీ పెట్టుబడులపై ఉన్న పన్ను నిబంధనలు, టీసీఎస్, మారకపు వ్యయాలు వంటి అంశాలను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి.
షేర్లు కొనేటప్పుడు జాగ్రత్తలు.. Things Investors Must Remember
ప్రపంచంలోనే అత్యంత చర్చనీయాంశమైన ఐపీఓ కావడంతో స్పేస్ఎక్స్ షేర్లలో (Invest in SpaceX IPO) ప్రారంభ రోజుల్లో భారీ ఒడిదొడుకులు కనిపించే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. మార్కెట్లో అందుబాటులో ఉండే షేర్ల సంఖ్య తక్కువగా ఉండటం, డిమాండ్ అధికంగా ఉండటం వల్ల షేరు ధరల్లో తీవ్రమైన హెచ్చుతగ్గులు రావచ్చని ఆర్థిక నిపుణులు భావిస్తున్నారు. అంతేకాకుండా సంస్థ విలువ ప్రస్తుతం చాలా అధిక స్థాయిలో ఉందనే అభిప్రాయాలు కూడా మార్కెట్లో వినిపిస్తున్నాయి. కంపెనీ భవిష్యత్తుపై పెట్టుబడిదారుల ఆశలు అత్యంత భారీగా ఉండటంతో, ధరలు ఇప్పటికే చాలా మేర పెరిగినట్లు కొందరు విశ్లేషకులు పేర్కొంటున్నారు. అందువల్ల కేవలం ఎలాన్మస్క్ పేరు చూసి లేదా ప్రచారాన్ని నమ్మి పెట్టుబడి పెట్టడం కంటే, కంపెనీ వ్యాపార నమూనా, ఆర్థిక పరిస్థితి, రిస్క్ అంశాలను పరిశీలించిన తర్వాతే నిర్ణయం తీసుకోవడం మంచిదని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
భవిష్యత్తుపై భారీ అంచనాలు.. Betting on the Future
స్పేస్ఎక్స్ ఐపీఓ (Invest in SpaceX IPO) సాధారణ షేరు విక్రయం కాదు. ఇది అంతరిక్ష ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రపంచ పెట్టుబడిదారుల విశ్వాసానికి పరీక్షగా మారింది. రాకెట్ల నుంచి ఉపగ్రహ ఇంటర్నెట్ వరకు, కృత్రిమ మేధ నుంచి అంతరిక్ష మౌలిక వసతుల వరకు అనేక రంగాల్లో సంస్థ విస్తరిస్తోంది. స్టార్లింక్ సేవలు ఇప్పటికే ప్రపంచవ్యాప్తంగా మిలియన్ల మంది వినియోగదారులను చేరుకుంటున్నాయి. భవిష్యత్తులో అంతరిక్ష ఆధారిత డేటా సెంటర్లు, కృత్రిమ మేధ మౌలిక వసతులు వంటి ప్రాజెక్టులు కూడా కంపెనీ విలువను మరింత పెంచవచ్చని అంచనాలు ఉన్నాయి. అయితే ప్రతి భారీ అవకాశంలో మాదిరిగానే ఇక్కడ కూడా రిస్క్ ఉంటుంది. భారీ పెట్టుబడులు, అధిక వ్యయాలు, భవిష్యత్తు ప్రాజెక్టుల అమలు వంటి అంశాలు సంస్థ పనితీరుపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. ఏదేమైనా స్పేస్ఎక్స్ ఐపీఓ (Invest in SpaceX IPO) ప్రపంచ స్టాక్ మార్కెట్ చరిత్రలో ఒక మైలురాయిగా నిలిచే అవకాశాలు కనిపిస్తున్నాయి. భారతీయ పెట్టుబడిదారులు నేరుగా ఐపీఓలో పాల్గొనలేకపోయినా, లిస్టింగ్ తర్వాత ఎల్ఆర్ఎస్ మార్గంలో అంతర్జాతీయ బ్రోకరేజీల ద్వారా షేర్లను కొనుగోలు చేయవచ్చు. అయితే ఇది సాధారణ పెట్టుబడి అవకాశం కాదనే విషయాన్ని గుర్తుంచుకోవాలి. ఒకవైపు అపారమైన వృద్ధి అవకాశాలు కనిపిస్తుండగా, మరోవైపు అధిక విలువ, ధరల అస్థిరత, భవిష్యత్తు అనిశ్చితులు కూడా ఉన్నాయి. అందువల్ల ‘ఎలాన్మస్క్ కంపెనీ’ అన్న ఒక్క కారణంతో కాకుండా, పూర్తి అవగాహనతో నిర్ణయం తీసుకోవడం పెట్టుబడిదారులకు మేలు చేస్తుంది. ప్రస్తుతం ప్రపంచం అంతా గమనిస్తున్న ఈ అంతరిక్ష దిగ్గజం, మార్కెట్లోకి అడుగుపెట్టిన తర్వాత ఎలాంటి ప్రయాణం సాగిస్తుందన్నది ఆసక్తికరంగా మారింది.
About the Author
