హైద‌రాబాద్ః దేశీయ స్టాక్ మార్కెట్ సరికొత్త రికార్డులతో పరుగులు పెడుతున్న వేళ అంతర్జాతీయ దిగ్గజ సంస్థల చూపు భారత్ వైపు పడింది. ఇప్పటికే రిలయన్స్ జియో వంటి భారీ దేశీయ కార్పొరేట్ కంపెనీలు పబ్లిక్ ఇష్యూల ద్వారా మూలధనం సమీకరించడానికి ప్రణాళికలు సిద్ధం చేసుకుంటున్నాయి. ఇటువంటి పరిస్థితుల్లో గ్లోబల్ మార్కెట్లో తిరుగులేని బ్రాండ్ విలువ కలిగిన దిగ్గజ పానీయాల తయారీ సంస్థలు సైతం భారత మార్కెట్లలో తమ వాటాలను విక్రయించి, విలువను పెంచుకునేందుకు (value unlocking) ముమ్మర కసరత్తు చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా కార్ల్స్‌బర్గ్, పెర్నోడ్ రికార్డ్, కోకాకోలా వంటి దిగ్గజ బ్రాండ్లు ప్రాథమిక పబ్లిక్ ఆఫర్ (IPO – Initial Public Offering) దిశగా అడుగులు వేయడం సాధారణ మదుపరులలో ఆసక్తిని రేపుతోంది.
భారతీయ వినియోగదారుల కొనుగోలు శక్తి గణనీయంగా పెరిగింది. ప్రీమియం ఉత్పత్తులకు ఆదరణ పెరుగుతున్న వేళ, అంతర్జాతీయ సంస్థలకు భారత్ ఒక ప్రధాన ఆదాయ వనరుగా మారింది. ఈ నేపథ్యంలో ఆయా కంపెనీలు తమ వ్యాపార విభాగాలను దేశీయ మార్కెట్లలో లిస్టింగ్ చేసేందుకు చేస్తున్న సన్నాహాలు ఆసక్తికరంగా మారాయి.
ఐపీఓ రేసులో ముందున్న కార్ల్స్‌బర్గ్ (Carlsberg India)
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందిన డెన్మార్క్ మూలాలున్న బీర్ తయారీ సంస్థ కార్ల్స్‌బర్గ్ (Danish brewer) ఈ జాబితాలో అందరికంటే ముందు వరుసలో నిలిచింది. పబ్లిక్ ఇష్యూకి రావడానికి అవసరమైన ప్రాథమిక కార్యాచరణను కంపెనీ వేగవంతం చేసింది. ఇందులో భాగంగానే క్యాపిటల్ మార్కెట్ల నియంత్రణ సంస్థ అయిన సెబీ (SEBI) వద్ద గత నెల ముసాయిదా పత్రాలు (Draft Red Herring Prospectus – DRHP) సమర్పించింది.
ప్రస్తుతం ఈ కంపెనీ పెద్ద ఎత్తున నిధులు సమకూర్చగల ప్రముఖ సంస్థాగత మదుపరులతో సమావేశాలు ఏర్పాటు చేసేందుకు సన్నద్ధమవుతోంది. మార్కెట్ పరిస్థితులు అనుకూలించిన వెంటనే ఈ పబ్లిక్ ఇష్యూ తేదీలను ఖరారు చేసే ఆలోచనలో యాజమాన్యం ఉంది. భారత్‌లో బలమైన పంపిణీ వ్యవస్థ కలిగిన ఈ సంస్థ, ఇటీవల ఆర్థిక ఫలితాలను పరిశీలిస్తే 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో స్థానిక వ్యాపారం స్వల్పంగా 2.2 శాతం క్షీణతను నమోదు చేసి రూ.8,708.8 కోట్ల ఆదాయాన్ని ఆర్జించింది. స్వల్ప ఆటుపోట్లు ఎదురైనప్పటికీ, భారతీయ ఆల్కోహాల్ మార్కెట్ (alcoholic beverage market) విస్తరణపై కంపెనీ దీర్ఘకాలిక వ్యూహంతో ముందుకు సాగుతోంది.
భారీ మార్కెట్ వాటాతో పెర్నోడ్ రికార్డ్ సన్నాహాలు (Pernod Ricard India)
భారతదేశంలో అతిపెద్ద విదేశీ మద్యం తయారీ సంస్థగా వెలుగొందుతున్న ఫ్రెంచ్ సంస్థ పెర్నోడ్ రికార్డ్ సైతం భారత స్టాక్ మార్కెట్లలో లిస్టింగ్ ప్రక్రియపై దృష్టి సారించింది. కంపెనీ నిర్వహణ బృందానికి ఐపీఓ సన్నాహక పనులను ముందుకు తీసుకెళ్లాలని పాలక మండలి సూచనలు చేసింది. త్వరలోనే తుది నిర్ణయం వెలువడే అవకాశాలు ఉన్నాయి. బోర్డు అధికారిక ఆమోదం లభించిన తర్వాత నిబంధనల ప్రకారం ముసాయిదా పత్రాల సమర్పణ ప్రక్రియ మొదలవుతుంది.
ఈ ఫ్రెంచ్ బ్రాండ్‌కు అమెరికా తర్వాత ప్రపంచంలోనే రెండవ అతిపెద్ద మార్కెట్ (second largest market) భారతదేశం కావడం గమనార్హం. 2024-25 ఆర్థిక సంవత్సరంలో సంస్థ విక్రయాలు ఏకంగా రూ.27,445.80 కోట్లకు చేరుకున్నాయి. అంతేకాకుండా ఇటీవల సెప్టెంబరు త్రైమాసికంలో 19 శాతం బలమైన అమ్మకాల వృద్ధిని నమోదు చేసి తన పట్టును నిరూపించుకుంది. ప్రీమియం బ్రాండ్లకు డిమాండ్ పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో స్టాక్ మార్కెట్లో అడుగుపెట్టడం ద్వారా భారతీయ పెట్టుబడిదారుల భాగస్వామ్యాన్ని మరింత పెంచుకోవాలని కంపెనీ భావిస్తోంది.
కోకాకోలా బాట్లింగ్ వ్యాపార లిస్టింగ్ ప్రణాళికలు (Coca-Cola Bottling Arm)
ప్రపంచ శీతల పానీయాల రారాజు కోకాకోలా తన భారతీయ బాట్లింగ్ విభాగాన్ని (bottling operations) మార్కెట్లలో లిస్ట్ చేయడానికి గల అవకాశాలను పరిశీలిస్తోంది. హిందుస్థాన్ కోకాకోలా హోల్డింగ్స్ (HCCH – Hindustan Coca-Cola Holdings) పేరిట బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (BSE), నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE) వేదికలపై షేర్లను ట్రేడింగ్‌కు తీసుకురావాలని భావిస్తున్నారు. ప్రాథమిక అధ్యయనాలు, సన్నాహాలు కొనసాగుతున్న విషయాన్ని స్వయంగా సంస్థ చీఫ్ ఫైనాన్షియల్ ఆఫీసర్ (CFO) ధ్రువీకరించారు.
ఈ బాట్లింగ్ విభాగంలో గత ఏడాది ప్రముఖ వ్యాపార సంస్థ జుబిలెంట్ భార్తియా గ్రూప్ (Jubilant Bhartia Group) 40 శాతం వ్యూహాత్మక వాటాను కొనుగోలు చేసింది. కోకాకోలా సంస్థకు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఐదవ అతిపెద్ద మార్కెట్‌గా భారత్ సేవలందిస్తోంది. గ్రామీణ, పట్టణ ప్రాంతాల్లో పానీయాల వినియోగం పెరగడం, పంపిణీ నెట్‌వర్క్ బలంగా ఉండటం వంటి అంశాలు ఈ వ్యాపారానికి ప్రధాన బలాలుగా నిలుస్తున్నాయి.
భారత మార్కెట్ల వైపు అంతర్జాతీయ కంపెనీల ఆకర్షణ (Why Global Giants Prefer India)
గ్లోబల్ కార్పొరేషన్లు భారత స్టాక్ మార్కెట్లలో లిస్టింగ్ వైపు మొగ్గు చూపడానికి స్పష్టమైన కారణాలు కనిపిస్తున్నాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా అనేక ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థలు మందగమనాన్ని ఎదుర్కొంటున్న ప్రస్తుత తరుణంలో, భారత్ నిలకడైన ఆర్థిక వృద్ధిని కనబరుస్తోంది. స్థానిక స్టాక్ మార్కెట్లలో రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లు, డొమెస్టిక్ ఇన్‌స్టిట్యూషనల్ ఇన్వెస్టర్లు (DIIs) పోర్ట్‌ఫోలియోలను విస్తరిస్తూ మార్కెట్‌కు స్థిరత్వాన్ని అందిస్తున్నారు.
స్థానిక విభాగాల విలువను బహిర్గతం చేయడం ద్వారా అంతర్జాతీయ మాతృ సంస్థలు అదనపు మూలధనాన్ని సమీకరించుకోవచ్చు. అదే సమయంలో భారత వినియోగదారుల్లో ఆయా బ్రాండ్ల పట్ల మరింత విశ్వసనీయత పెరుగుతుంది. కార్పొరేట్ గవర్నెన్స్ ప్రమాణాలు, పారదర్శకత మెరుగుపడటానికి కూడా పబ్లిక్ లిస్టింగ్ దోహదపడుతుంది.
సాధారణ మదుపరులకు ఇది ఎలాంటి అవకాశం? (Opportunity for Retail Investors)
నిత్యం వినియోగించే ప్రముఖ ఎఫ్ఎంసీజీ (FMCG), బెవరేజ్ ఉత్పత్తులు తయారుచేసే కంపెనీలలో భాగస్వామ్యం పొందడానికి ఇటువంటి ఐపీఓలు వీలు కల్పిస్తాయి. మార్కెట్ వాటా ఎక్కువగా ఉండి, నిరంతర నగదు ప్రవాహం కలిగిన సంస్థలలో ఇన్వెస్ట్ చేయడం ద్వారా పోర్ట్‌ఫోలియోలో స్థిరత్వాన్ని పెంచుకోవచ్చని మార్కెట్ విశ్లేషకులు చెబుతుంటారు.
అయితే ఏ పబ్లిక్ ఇష్యూలోనైనా పెట్టుబడి పెట్టే ముందు కంపెనీ గత ఆర్థిక పనితీరు, నిర్వహణ ఖర్చులు, ప్రభుత్వ నియంత్రణ నిబంధనలు, ముడిసరుకు ధరల హెచ్చుతగ్గులు వంటి రిస్క్ అంశాలను జాగ్రత్తగా పరిశీలించడం ఎంతో అవసరం. డెన్మార్క్, ఫ్రాన్స్, అమెరికా వంటి దేశాలకు చెందిన ఈ దిగ్గజాలు దేశీయ ఎక్స్ఛేంజీలలో అడుగుపెడితే భారత క్యాపిటల్ మార్కెట్ స్థాయి అంతర్జాతీయంగా మరింత పెరుగుతుందనడంలో సందేహం లేదు. రాబోయే నెలల్లో ఈ కంపెనీల నుంచి వెలువడే అధికారిక ధరల శ్రేణి (price band), లిస్టింగ్ తేదీలపై మార్కెట్ వర్గాలు నిశిత దృష్టి సారించాయి.
About the Author
