సొంత ఇల్లు కొనుగోలు చేయడం ప్రతి కుటుంబం కల. అయితే పెరుగుతున్న ఆస్తి ధరలు, అధిక వడ్డీ రేట్లు, ఉద్యోగాల కోసం నగరాలు మారాల్సిన పరిస్థితులు, జీవన వ్యయం పెరగడం వంటి కారణాలతో కోట్లాది మంది ఇప్పటికీ అద్దె ఇళ్లపైనే (Rental Security Deposits) ఆధారపడుతున్నారు. ఉద్యోగం వచ్చిన వెంటనే యువత నగరాలకు వెళ్లడం, ఐటీ రంగ ఉద్యోగుల తరచూ బదిలీలు, చదువుల కోసం ఇతర నగరాలకు వెళ్లే విద్యార్థులు… ఇలా ప్రతి సంవత్సరం లక్షలాది మంది కొత్త అద్దె ఇళ్ల కోసం వెతుకుతుంటారు. అయితే అద్దె ఇంటి విషయంలో నెలవారీ అద్దె గురించి మాత్రమే ఎక్కువ చర్చ జరుగుతుంది. కానీ అద్దె ఇంట్లోకి వెళ్లే ముందు ఇంటి యజమానికి చెల్లించాల్సిన సెక్యూరిటీ డిపాజిట్ అనే అంశం చాలా సందర్భాల్లో అద్దెదారులకు పెద్ద భారంగా మారుతోంది. తాజాగా విడుదలైన ‘నో బ్రోకర్ రెంట్ రిపోర్ట్–2026’ ప్రకారం దేశంలోని ఆరు ప్రధాన మెట్రో నగరాల్లో ఇంటి యజమానుల వద్ద రూ.1.26 లక్షల కోట్లకు పైగా సెక్యూరిటీ డిపాజిట్లు నిల్వ ఉన్నట్లు వెల్లడైంది. ఈ గణాంకాలు అద్దె వ్యవస్థలో దాగి ఉన్న మరో పెద్ద ఆర్థిక సమస్యను వెలుగులోకి తెచ్చాయి.
అద్దె కంటే అడ్వాన్స్ పెద్ద సవాలు.. Security Deposit: The Real Burden
చాలామంది అద్దె ఇంటిని ఎంపిక చేసేటప్పుడు (Rental Security Deposits)నెలకు ఎంత అద్దె చెల్లించాలి అన్న అంశంపైనే దృష్టి పెడతారు. కానీ ఇంట్లోకి వెళ్లే ముందు చెల్లించాల్సిన అడ్వాన్స్ మొత్తమే చాలా కుటుంబాలకు పెద్ద అడ్డంకిగా మారుతోంది. కొన్ని నగరాల్లో మూడు నెలల అద్దె, మరికొన్ని చోట్ల ఆరు నెలల అద్దె, మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో 10 నెలల అద్దె వరకు సెక్యూరిటీ డిపాజిట్గా తీసుకోవడం సాధారణంగా కనిపిస్తోంది. నెలకు రూ.30 వేల అద్దె ఉన్న ఇంటికి రూ.3 లక్షల వరకు ముందుగానే చెల్లించాల్సి వస్తే, మధ్యతరగతి కుటుంబాలకు అది పెద్ద ఆర్థిక భారంగా మారుతోంది. దీంతో చాలామంది అప్పులు చేసి అడ్వాన్స్ చెల్లించాల్సి వస్తుండగా, మరికొందరు నచ్చిన ఇల్లు ఉన్నప్పటికీ అధిక డిపాజిట్ కారణంగా ఆ అవకాశాన్ని వదులుకోవాల్సి వస్తోంది.
రూ.1.26 లక్షల కోట్ల నిధులు నిలిచిపోయాయి.. ₹1.26 Lakh Crore Locked in Deposits
నో బ్రోకర్ అధ్యయనం ప్రకారం (Rental Security Deposits)ఆరు ప్రధాన మెట్రో నగరాల్లో ఇంటి యజమానుల వద్ద పేరుకుపోయిన సెక్యూరిటీ డిపాజిట్ల మొత్తం విలువ రూ.1.26 లక్షల కోట్లకు పైగా ఉంది. ఈ మొత్తం ప్రస్తుతం ఆర్థిక వ్యవస్థలో చురుకుగా వినియోగంలో లేకుండా స్థిరంగా ఉండిపోతున్నదని నివేదిక పేర్కొంది. సాధారణంగా ఈ డబ్బు బ్యాంకుల్లో పెట్టుబడిగా ఉండదు. పరిశ్రమల్లో పెట్టుబడిగా మారదు. మ్యూచువల్ ఫండ్లు, షేర్లు లేదా ఇతర ఆర్థిక సాధనాల్లో కూడా వినియోగంలో ఉండదు. అద్దె ఇంటి అడ్వాన్స్ రూపంలో యజమానుల వద్దే నిలిచిపోతుంది.
ముంబయి అగ్రస్థానంలో..Mumbai Tops the List
సెక్యూరిటీ డిపాజిట్ల పరంగా(Rental Security Deposits) దేశ ఆర్థిక రాజధాని ముంబయి అగ్రస్థానంలో నిలిచింది. అక్కడ ఇంటి యజమానుల వద్ద సుమారు రూ.41,156 కోట్ల సెక్యూరిటీ డిపాజిట్లు ఉన్నట్లు నివేదిక వెల్లడించింది. దీని తర్వాత బెంగళూరు నగరం రూ.31,628 కోట్లతో రెండో స్థానంలో ఉంది. దిల్లీలో ఈ మొత్తం రూ.24,054 కోట్లు, చెన్నైలో రూ.17,346 కోట్లు, హైదరాబాద్లో రూ.6,843 కోట్లు, పుణెలో రూ.5,015 కోట్లు ఉన్నట్లు అంచనా వేసింది. ఈ గణాంకాలు మెట్రో నగరాల్లో అద్దె వ్యవస్థ ఎంత భారీ స్థాయిలో ఉందో తెలియజేస్తున్నాయి.
నచ్చిన ఇల్లు… కానీ డిపాజిట్ భారమే అడ్డంకి.. Dream Homes Out of Reach
అధిక సెక్యూరిటీ డిపాజిట్లు (Rental Security Deposits)అద్దెదారుల ఎంపికలను కూడా ప్రభావితం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా ఐటీ ఉద్యోగులు అధికంగా నివసించే బెంగళూరులో పరిస్థితి మరింత స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది. నివేదిక ప్రకారం బెంగళూరులో 75 శాతం మంది అద్దెదారులు తమకు నచ్చిన ఇంటిని కేవలం అధిక అడ్వాన్స్ చెల్లించలేక వదులుకోవాల్సి వచ్చిందని తెలిపారు. అంటే అద్దె చెల్లించే సామర్థ్యం ఉన్నప్పటికీ, ఒకేసారి భారీ మొత్తం సమకూర్చుకోలేక మంచి ఇళ్లను కోల్పోతున్నారు. దీంతో చాలామంది చిన్న ఇళ్లలో, సౌకర్యాలు తక్కువగా ఉన్న ప్రాంతాల్లో లేదా ఉద్యోగ స్థలానికి దూరంగా ఉండే ఇళ్లను ఎంచుకోవాల్సి వస్తోంది.
డిపాజిట్ తిరిగి పొందడమూ కష్టమే.. Getting Refund Is Another Challenge
సెక్యూరిటీ డిపాజిట్ చెల్లించడం(Rental Security Deposits) ఒక సమస్య అయితే, ఇంటిని ఖాళీ చేసిన తర్వాత ఆ మొత్తాన్ని పూర్తిగా తిరిగి పొందడం మరో పెద్ద సమస్యగా మారుతోంది. చాలా సందర్భాల్లో ఇంటి యజమానులు పెయింటింగ్, మరమ్మతులు, శుభ్రపరిచే ఖర్చులు, చిన్నపాటి నష్టాలు వంటి కారణాలు చూపిస్తూ డిపాజిట్లో పెద్ద మొత్తాన్ని కోత విధిస్తున్నట్లు అద్దెదారులు ఆరోపిస్తున్నారు. ఈ విషయంలో చెన్నై పరిస్థితి అత్యంత ఆందోళనకరంగా ఉన్నట్లు నివేదిక పేర్కొంది. అక్కడ 11 శాతం మంది అద్దెదారులు ఇంటిని ఖాళీ చేసిన తర్వాత తమ సెక్యూరిటీ డిపాజిట్లో గణనీయమైన మొత్తాన్ని యజమానులు మినహాయించారని తెలిపారు.
మధ్యతరగతిపై తీవ్ర ప్రభావం… Middle-Class Feels the Heat
ఒక నగరం నుంచి మరో నగరానికి ఉద్యోగం(Rental Security Deposits) కోసం వెళ్లే కుటుంబాలు మొదట ఎదుర్కొనే ఖర్చుల్లో సెక్యూరిటీ డిపాజిట్ ప్రధానమైనది. ఒకవైపు పాత ఇంటి అడ్వాన్స్ ఇంకా తిరిగి రాకపోవడం, మరోవైపు కొత్త ఇంటికి భారీ డిపాజిట్ చెల్లించాల్సి రావడం వల్ల లక్షల రూపాయలు ఒకేసారి అవసరమవుతున్నాయి. దీంతో చాలామంది వ్యక్తిగత రుణాలు తీసుకోవడం, క్రెడిట్ కార్డులు వినియోగించడం లేదా బంధువుల నుంచి అప్పులు చేయడం వంటి పరిస్థితులు ఏర్పడుతున్నాయి. ఫలితంగా కొత్త నగరంలో జీవితం ప్రారంభించే ముందే ఆర్థిక ఒత్తిడి పెరుగుతోంది.
ఆర్థిక వ్యవస్థకూ నష్టం.. Impact on the Economy
ఈ సమస్యను కేవలం (Rental Security Deposits)అద్దెదారులు, ఇంటి యజమానుల మధ్య వ్యవహారంగా మాత్రమే చూడకూడదని నో బ్రోకర్ నివేదిక సూచిస్తోంది. రూ.1.26 లక్షల కోట్ల భారీ మొత్తం ప్రస్తుతం ఆర్థిక వ్యవస్థలో చురుకుగా వినియోగంలో లేకుండా ఉండిపోతోంది. ఇదే నిధులు బ్యాంకు ఫిక్స్డ్ డిపాజిట్లు, మ్యూచువల్ ఫండ్లు, ఈక్విటీలు లేదా ఇతర పెట్టుబడి సాధనాల్లోకి వెళితే దేశ ఆర్థిక కార్యకలాపాలకు మరింత ఊతం లభించే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ప్రత్యామ్నాయాలే పరిష్కారమా? Need for Alternative Models
ప్రపంచంలోని అనేక దేశాల్లో అద్దె ఇళ్ల కోసం (Rental Security Deposits)భారీ సెక్యూరిటీ డిపాజిట్లు తీసుకునే విధానం అంతగా లేదు. వాటికి బదులుగా రెంటల్ డిపాజిట్ ఇన్సూరెన్స్, బ్యాంక్ గ్యారెంటీ, రెంటల్ గ్యారెంటీ స్కీమ్స్ వంటి ప్రత్యామ్నాయ విధానాలు అమల్లో ఉన్నాయి. ఈ విధానంలో అద్దెదారుడు లక్షల రూపాయలు ఒకేసారి చెల్లించాల్సిన అవసరం ఉండదు. బదులుగా తక్కువ మొత్తంతో బీమా లేదా గ్యారెంటీ తీసుకుంటే, అద్దెదారుడు ఒప్పందాన్ని ఉల్లంఘించినా లేదా నష్టం కలిగించినా యజమానికి బీమా సంస్థ లేదా బ్యాంకు ద్వారా పరిహారం లభిస్తుంది. భారత్లో కూడా ఇలాంటి ప్రత్యామ్నాయ వ్యవస్థలను ప్రవేశపెట్టాల్సిన అవసరం ఉందని నో బ్రోకర్ నివేదిక సూచించింది.
అద్దె మార్కెట్లో మార్పు అవసరం.. Time for Rental Reforms
పట్టణీకరణ వేగంగా పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో(Rental Security Deposits) అద్దె ఇళ్లకు డిమాండ్ మరింత పెరుగుతోంది. ఈ పరిస్థితుల్లో అద్దెదారుల ప్రయోజనాలు, ఇంటి యజమానుల భద్రత రెండింటినీ సమతుల్యం చేసే విధానాలు అవసరమవుతున్నాయి. స్పష్టమైన అద్దె ఒప్పందాలు, డిపాజిట్ తిరిగి చెల్లింపుపై నిర్దిష్ట గడువు, అనవసర కోతలపై నియంత్రణ, డిజిటల్ చెల్లింపులు, పారదర్శక నిబంధనలు వంటి అంశాలపై విధానపరమైన మార్పులు తీసుకురావాల్సిన అవసరం ఉందని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
అద్దెదారులకు ఊరట ఎప్పుడు? Will the Burden Ease?
సొంత ఇల్లు కొనుగోలు చేయలేని(Rental Security Deposits) కుటుంబాలకు, ఉద్యోగ రీత్యా తరచూ నగరాలు మారే ఉద్యోగులకు అద్దె ఇల్లు తప్పనిసరి అవసరం. అయితే అద్దె కంటే అడ్వాన్స్ రూపంలో లక్షల రూపాయలు ముందుగానే చెల్లించాల్సి రావడం వారి ఆర్థిక ప్రణాళికలను దెబ్బతీస్తోంది. అద్దెదారుల వద్ద నుంచి భారీ మొత్తంలో డిపాజిట్లు తీసుకోవడం వల్ల ఇంటి యజమానులకు భద్రత లభిస్తున్నా, అదే సమయంలో అద్దె మార్కెట్లో డబ్బు నిలిచిపోవడం, మధ్యతరగతి కుటుంబాలపై ఆర్థిక భారం పెరగడం వంటి సమస్యలు తలెత్తుతున్నాయి. భవిష్యత్తులో రెంటల్ డిపాజిట్ ఇన్సూరెన్స్, బ్యాంక్ గ్యారెంటీ వంటి ప్రత్యామ్నాయ విధానాలు అమల్లోకి వస్తే అద్దెదారులపై భారం తగ్గడమే కాకుండా, దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థలో వేల కోట్ల రూపాయలు మరింత సమర్థంగా వినియోగంలోకి వచ్చే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
About the Author
