హైద‌రాబాద్ః సాధారణ మధ్యతరగతి కుటుంబాల్లో ఊహించని ఖర్చులు, ఆర్థిక ఇబ్బందులు ఎదురైనప్పుడు ముందుగా ప్రభావితమయ్యేది జీవిత బీమా ప్రీమియం చెల్లింపులే (Insurance Premium Payments). పిల్లల చదువులు, ఇంటి అద్దెలు, వైద్య ఖర్చులు పెరిగినప్పుడు చాలామంది బీమా ప్రీమియంను పక్కన పెట్టేస్తుంటారు. ముఖ్యంగా ఉద్యోగం కోల్పోయినప్పుడో, వ్యాపారంలో నష్టాలు చవిచూసినప్పుడో చేతిలో తగినంత నగదు లేక ఏళ్ల తరబడి క్రమం తప్పకుండా కడుతున్న పాలసీలను మధ్యలోనే నిలిపివేస్తుంటారు. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో పాలసీని శాశ్వతంగా రద్దు చేసుకుని (Policy Surrender) తీవ్రంగా ఆర్థికంగా నష్టపోతున్నారు. ఈ సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం చూపేందుకు భారత బీమా నియంత్రణ, అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ (IRDAI) వినూత్న ఆలోచనతో ముందుకొస్తోంది. పాలసీని రద్దు చేసుకోకుండా కాపాడేందుకు, పెండింగ్ ప్రీమియంలు చెల్లించడానికి ప్రత్యేక రుణ సదుపాయం (Loan Facility) కల్పించే అవకాశాలను లోతుగా అధ్యయనం చేస్తోంది.
పాలసీ స్వాధీనం అంటే ఏమిటి? ఇందులో దాగి ఉన్న తీవ్ర నష్టాలు
సాధారణంగా జీవిత బీమా పాలసీని నిర్ణీత కాలవ్యవధి కోసం తీసుకుంటారు. ఆ గడువు ముగిసేవరకు క్రమం తప్పకుండా నిర్ణీత తేదీల్లో ప్రీమియం మొత్తాన్ని జమ చేయాలి. అయితే అత్యవసర నగదు అవసరాల కోసమో లేక తదుపరి వాయిదాలు కట్టలేకనో గడువు ముగియక ముందే ఆ ఒప్పందాన్ని రద్దు చేసుకోవడాన్ని పాలసీ స్వాధీనం లేదా సరెండర్ (Policy Surrender) అంటారు.
ఇలా మధ్యలోనే నిలిపివేసిన సందర్భంలో బీమా సంస్థ కొంత మొత్తాన్ని లెక్కగట్టి పాలసీదారుడికి వెనక్కి ఇస్తుంది. దీనిని స్వాధీన విలువ లేదా సరెండర్ వ్యాల్యూ (Surrender Value) అని పిలుస్తారు. చాలామంది అనుకునేది ఏమిటంటే తాము చెల్లించిన మొత్తం వెనక్కి వస్తుందని, కానీ వాస్తవానికి ఈ సొమ్ము అప్పటివరకు జమ చేసిన అసలు మొత్తంతో పోలిస్తే చాలా తక్కువగా ఉంటుంది.
ముఖ్యంగా పాలసీ ప్రారంభించిన మొదటి మూడు లేదా నాలుగేళ్ల కాలంలో రద్దు చేసుకుంటే తీవ్రమైన ఆర్థిక నష్టం సంభవిస్తుంది. కట్టిన మొత్తంలో ఎక్కువ శాతం నిర్వహణ ఛార్జీలు, ఏజెంట్ కమీషన్ల కిందకే వెళ్లిపోతుంది. వీటన్నింటికీ మించి పాలసీ ద్వారా కుటుంబానికి అందుతున్న అమూల్యమైన రక్షణ కవచం (Life Cover Protection) శాశ్వతంగా ముగిసిపోతుంది. భవిష్యత్తులో ఆ వ్యక్తికి ఏదైనా అనుకోని ప్రమాదం జరిగితే కుటుంబం రోడ్డున పడే పరిస్థితి తలెత్తుతుంది.
ఐఆర్‌డీఏఐ సరికొత్త ఆలోచన.. వెల్లడించిన ఛైర్మన్ అజయ్ సేథ్
ఇటీవల నిర్వహించిన ఒక ఆర్థిక వేదికపై ఐఆర్‌డీఏఐ ఛైర్మన్ అజయ్ సేథ్ (IRDAI Chairman Ajay Seth) మాట్లాడుతూ పాలసీదారుల ఇబ్బందులపై సమగ్ర వివరాలు వెల్లడించారు. దేశంలో లక్షలాది మంది కేవలం తాత్కాలిక నగదు కొరత (Temporary Cash Crunch) వల్లనే తమ పాలసీలను మధ్యలోనే రద్దు చేసుకుంటున్నారని ఆయన ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు.
ప్రధానంగా ప్రైవేటు రంగంలో పనిచేస్తూ ఉద్యోగ భద్రత లేనివారు, రోజువారీ లేదా నెలవారీ ఆదాయంలో తీవ్రమైన హెచ్చుతగ్గులు ఎదుర్కొనే అసంఘటిత రంగ కార్మికులు, చిన్న వ్యాపారులు చివరి దశకు వచ్చేసరికి ప్రీమియంలు కట్టలేక తీవ్ర అవస్థలు పడుతున్నారు. పదేళ్ల పాలసీలో ఏడెనిమిదేళ్లు క్రమశిక్షణతో కట్టినవారు కూడా, చివరి రెండు మూడు వాయిదాలు చెల్లించలేక మొత్తం పాలసీని వదులుకుంటున్నారు.
అటువంటి వారిని ఆదుకోవడానికి పాలసీలో అప్పటివరకు నిల్వ ఉన్న సరెండర్ విలువ ఆధారంగా రుణం (Loan against Surrender Value) పొందే సౌలభ్యాన్ని తేవాలని ఐఆర్‌డీఏఐ ప్రణాళికలు రచిస్తోంది. ఈ రుణ మొత్తం ద్వారా మిగిలిపోయిన ప్రీమియం వాయిదాలను సులభంగా చెల్లించవచ్చు. ఫలితంగా పాలసీ రద్దు కాకుండా కొనసాగుతుంది, భవిష్యత్తులో దక్కాల్సిన పూర్తి మెచ్యూరిటీ ప్రయోజనాలు (Full Maturity Benefits) నిరాటంకంగా లభిస్తాయి.
కేవలం జీవిత బీమా మాత్రమే కాకుండా, ఏటేటా భారంగా మారుతున్న ఆరోగ్య బీమా ప్రీమియాల చెల్లింపులకూ (Health Insurance Premiums) ఇలాంటి రుణ సాయం అందించే ప్రతిపాదనను కూడా పరిశీలిస్తుండటం సామాన్యులకు ఎంతో ఊరటనిచ్చే అంశం.
స్వాధీన విలువే అసలైన పూచీకత్తు.. సులభంగా లభించే భరోసా
సాధారణంగా బ్యాంకులు లేదా ఇతర ఆర్థిక సంస్థల నుంచి అప్పు తీసుకోవాలంటే ఆస్తుల పత్రాలు, ఆదాయ ధ్రువీకరణ పత్రాలు చూపించాల్సి ఉంటుంది. అయితే ఈ సరికొత్త విధానంలో పాలసీదారుడు ఎలాంటి బయటి ఆస్తులను చూపించాల్సిన అవసరం ఉండదు. పాలసీలో అప్పటికే సమకూరిన సరెండర్ విలువనే రుణదాతలకు అత్యంత సురక్షితమైన పూచీకత్తు లేదా హామీగా (Collateral Security) పరిగణిస్తారు.
ఈ విధానం అమలులోకి వస్తే పాలసీదారులకు బ్యాంకు రుణాలు చాలా వేగంగా లభిస్తాయి. తాత్కాలికంగా డబ్బు ఇబ్బంది వచ్చినప్పుడు పాలసీని వదులుకోవాల్సిన దుస్థితి తప్పుతుంది. పాలసీ కాలపరిమితి పూర్తయ్యే వరకు దానిని కొనసాగిస్తే, సంస్థ ఒప్పందం ప్రకారం లభించే బోనస్‌లు, అదనపు రాబడులు ఏవీ కోల్పోకుండా పూర్తి ప్రయోజనం చేతికి అందుతుంది. దీనివల్ల పొదుపు లక్ష్యం దెబ్బతినకుండా ఉంటుంది.
ఆందోళన కలిగిస్తున్న గణాంకాలు.. పరిష్కారం దిశగా అడుగులు
భారతదేశంలో పాలసీలను మధ్యలోనే వదిలేస్తున్న వారి సంఖ్య ఏటా పెరుగుతోందని అధికారిక గణాంకాలు తేటతెల్లం చేస్తున్నాయి. 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో దేశంలోని జీవిత బీమా సంస్థలు పాలసీల స్వాధీనం, ముందస్తు ఉపసంహరణ ప్రయోజనాల కింద ఏకంగా సుమారు రూ. 2.80 లక్షల కోట్లను చెల్లించాయి (Surrender Payouts).
జీవిత బీమా సంస్థలు ఖాతాదారులకు చెల్లించిన మొత్తం ప్రయోజనాల్లో ఈ సరెండర్ చెల్లింపుల వాటా 2021-22 నాటికి 32 శాతంగా ఉండగా, 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరం నాటికి ఏకంగా 39 శాతానికి ఎగబాకింది. అంటే కంపెనీలు చెల్లిస్తున్న ప్రతి వంద రూపాయల్లో సుమారు నలభై రూపాయలు పాలసీలను మధ్యలోనే రద్దు చేసుకుంటున్న వారికే వెళ్తున్నాయి. ఈ గణాంకాలు పాలసీల రద్దు ఎంత తీవ్ర సమస్యగా మారిందో స్పష్టం చేస్తున్నాయి. దీన్ని అరికట్టకపోతే ప్రజల దీర్ఘకాలిక పొదుపు దెబ్బతినడమే కాకుండా బీమా రంగానికి కూడా నష్టం వాటిల్లుతుంది.
వడ్డీ రేట్ల రూపకల్పన కీలకం.. ఎదురయ్యే సవాళ్లు
ప్రీమియం చెల్లింపుల కోసం రుణం అందించడం గొప్ప ఆలోచన అయినప్పటికీ, ఆచరణలో కొన్ని సవాళ్లు పొంచి ఉన్నాయి. ఈ రుణంపై ఆర్థిక సంస్థలు విధించే వడ్డీ రేటు (Interest Rate), ఇతర సేవా ఛార్జీలు అధికంగా ఉంటే పాలసీదారుడికి ఆశించిన స్థాయిలో ప్రయోజనం దక్కదు.
రుణంపై చెల్లించే వడ్డీ మొత్తం పెరిగిపోతే, పాలసీ గడువు ముగిసిన తర్వాత చేతికి అందే లాభంలో ఎక్కువ భాగం ఆ వడ్డీలకే సరిపోయే ప్రమాదం ఉంటుంది. అలా జరిగితే పాలసీని కొనసాగించినా పెద్దగా మిగిలేదేమీ ఉండదు. అందువల్ల నియంత్రణ సంస్థ ఐఆర్‌డీఏఐ ఈ రుణాలపై వడ్డీ రేట్లను అత్యంత తక్కువ స్థాయిలో స్థిరీకరించాలి.
సాధారణ వేతనజీవులకు, చిన్న వ్యాపారులకు అనుకూలంగా ఉండేలా సులభతరమైన తిరిగి చెల్లింపు నిబంధనలు (Flexible Repayment Terms) రూపొందించాలి. ఈ వెసులుబాటు అమల్లోకి వస్తే కోట్ల మంది బీమాదారులకు సరికొత్త ఆర్థిక వెసులుబాటు లభిస్తుంది. ప్రస్తుతం పరిశీలన దశలో ఉన్న ఈ కీలక విధానంపై తుది మార్గదర్శకాలు (Final Regulatory Guidelines) ఎప్పుడు వెలువడతాయో అని యావత్ బీమా రంగం ఆసక్తిగా ఎదురుచూస్తోంది.
About the Author
